సెప్టెంబర్ ఉత్సవాల తర్వాత తిరుమలలో నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు మళ్లీ ఎందుకు? అధికమాసం వచ్చిన సంవత్సరంలో రెండు బ్రహ్మోత్సవాలు నిర్వహించే సంప్రదాయం వల్ల 2026 అక్టోబర్ 12–20 తేదీల్లో ఈ ఉత్సవాలు జరుగుతాయి. అక్టోబర్ 11న అంకురార్పణ ఉంటుంది. అక్టోబర్ ఉత్సవాల్లో ధ్వజారోహణం, పెద్ద చెక్క రథం, ధ్వజావరోహణం ఉండవని టీటీడీ సెప్టెంబర్ 27 ప్రకటన స్పష్టం చేసింది.
జీవితంలో ప్రతికూలతలు ఎదురైనప్పుడు ఆధ్యాత్మిక ఆశ్రయం కోసం పవిత్ర క్షేత్రాల వైపు అడుగులు వేయడం మన సంప్రదాయం. కలియుగ వైకుంఠమైన తిరుమల గిరులపై అడుగిడిన క్షణాన మనసులోని భారమంతా తొలగిపోయి అనిర్వచనీయమైన దైవిక ప్రశాంతత ఆవరిస్తుంది.
అలాంటి తిరుమల క్షేత్రంలో చాంద్రమాన అధికమాసం సందర్భంగా నిర్వహించే నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు భక్తులకు రెట్టింపు భక్తి వైభవాన్ని అందిస్తాయి. 2026 అక్టోబర్ 12 నుండి 20 వరకు జరగనున్న ఈ నవదిన ఉత్సవాల విశేషాలు, పూజా విధానాలు, సమగ్ర సమయ పట్టికను ఇక్కడ తెలుసుకుందాం.
ఈ పోస్టును పూర్తిగా ఇంగ్లీష్ లో కూడా చదవండి – Read this article in English
మొత్తం ఉత్సవాల నేపథ్యం కోసం చదవండి: తిరుమల సాలకట్ల–నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాల ప్రధాన గైడ్.
నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలతో ఒకే ఏడాది రెండో ఉత్సవం ఎందుకు
చాంద్రమాన కాలగణన ప్రకారం ప్రతి మూడు సంవత్సరాలకు ఒకసారి అధికమాసం రావడం సహజం. సౌరమాన సంవత్సరానికి, చాంద్రమాన సంవత్సరానికి మధ్య ఉండే దినాల వ్యత్యాసాన్ని సరిచేయడానికి జ్యోతిష శాస్త్ర ప్రకారం ఈ అదనపు మాసం ఏర్పడుతుంది. దీనివల్ల కలియుగ వైకుంఠమైన తిరుమల క్షేత్రంలో ఒకే సంవత్సరంలో రెండుసార్లు బ్రహ్మోత్సవాలు అత్యంత వైభవంగా నిర్వహించే పవిత్ర సంప్రదాయం ప్రాచీన కాలం నుండి కొనసాగుతోంది.
కన్యామాసంలో జరిగే ఉత్సవాలను సాలకట్ల వార్షిక బ్రహ్మోత్సవాలుగా, ఆశ్వయుజ మాసంలో దసరా నవరాత్రుల సందర్భంగా జరిగే ఉత్సవాలను నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలుగా ఆగమ శాస్త్రం పరిగణిస్తుంది. శ్రీనివాసుని వార్షిక పూజా విధానాల్లో ఈ రెండు వేడుకలకు విశిష్టమైన ఆధ్యాత్మిక ప్రాముఖ్యత ఉంది. భక్తులకు ఇది ఒకే ఏడాదిలో రెండుసార్లు స్వామివారి దివ్య మంగళ వాహన సేవలను కనులారా దర్శించుకునే అరుదైన అవకాశాన్ని కల్పిస్తుంది.
సూర్యచంద్రుల గమనాన్ని అనుసరించి రుతువుల సమన్వయం కోసం ఏర్పడే ఈ అధికమాసంలో శ్రీవారికి విశేష కైంకర్యాలు నిర్వహించడం వైఖానస సంప్రదాయం. పూర్వం బ్రహ్మదేవుడు లోకకల్యాణార్థం ప్రారంభించిన ఈ ఉత్సవ పరంపరను నిరంతరాయంగా కొనసాగించడమే దీని ప్రధాన ఉద్దేశమని పౌరాణిక విశ్వాసం. ఈ ఆధ్యాత్మిక వేడుకలు సమస్త జీవకోటి శ్రేయస్సును కాంక్షిస్తూ ప్రాచీన ఋషులు నిర్దేశించిన పవిత్ర క్రతువులుగా నిలుస్తాయి.
ప్రస్తుత 2026 సంవత్సరంలో సెప్టెంబర్ 15 నుండి 23 వరకు సాలకట్ల బ్రహ్మోత్సవాలు ఘనంగా ముగియగా, అక్టోబర్ 12 నుండి 20 వరకు నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు జరుగుతున్నాయి. సాధారణ సంవత్సరాల్లో కేవలం ఒక్క బ్రహ్మోత్సవం మాత్రమే జరగగా, అధికమాసం వచ్చిన వేళ ఈ రెండవ వైభవం తిరుమల గిరులపై భక్తులకు ఆధ్యాత్మిక వేడుకగా సాక్షాత్కరిస్తుంది. భక్తులు ఈ పవిత్ర సమయాన్ని విశేష పుణ్యప్రదమైనదిగా భావిస్తారు.
ఈ రెండు ఉత్సవాల నిర్వహణ తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానం అధికారిక నిర్ణయాల ప్రకారం ఆగమ నిబంధనలకు లోబడి ఖరారవుతుంది. పంచాంగ గణనలు, పర్వదినాల తిథులను శాస్త్రోక్తంగా సమన్వయం చేస్తూ దేవస్థానం బోర్డు తేదీలను ప్రకటిస్తుంది. ఈ విధంగా తిరుమలలో నిర్వహించే నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు భక్తుల ఆధ్యాత్మిక సాధనకు, దివ్య దర్శన భాగ్యానికి అద్భుతమైన మార్గదర్శిగా నిలుస్తాయి.
సాలకట్లతో పోల్చితే ఉండని మూడు కార్యక్రమాలు
సాధారణంగా ప్రతి సంవత్సరం భాద్రపద మాసంలో జరిగే సాలకట్ల వార్షిక బ్రహ్మోత్సవాలకు, అధికమాసంలో వచ్చే ఆశ్వయుజ నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలకు మధ్య ప్రధానమైన మూడు ఆగమ వ్యత్యాసాలు ఉంటాయి. ఈ తేడాలు బాహ్య ఉత్సవ వైభవంలో కాకుండా నిర్దిష్టమైన తాంత్రిక, వైదిక క్రతువుల పరిధిలో మాత్రమే ఉంటాయని గమనించాలి. వీటిని స్పష్టంగా తెలుసుకోవడం తిరుమల వచ్చే యాత్రికుల అవగాహనకు ఎంతగానో సహాయపడుతుంది.
మొదటి ప్రధాన వ్యత్యాసం ధ్వజారోహణం లేకపోవడం. సాలకట్ల ఉత్సవాల్లో బంగారు ధ్వజస్తంభంపై గరుడధ్వజాన్ని ఎగురవేసి ముక్కోటి దేవతలను, అష్టదిక్పాలకులను ఆహ్వానించే ముఖ్యమైన వైదిక క్రతువు జరుగుతుంది. అయితే నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాల్లో ఈ ధ్వజారోహణ కార్యక్రమం నిర్వహించరు. దానికి బదులుగా మొదటిరోజు ఉదయమే శ్రీవారి బంగారు తిరుచ్చి ఉత్సవంతో బ్రహ్మోత్సవాలు నేరుగా లాంఛనంగా ప్రారంభమవుతాయి.
రెండవ ముఖ్యమైన వ్యత్యాసం చెక్కతో నిర్మించిన పెద్ద రథోత్సవం లేకపోవడం. సాలకట్ల వార్షిక ఉత్సవాల్లో ఎనిమిదో రోజున తిరుమాడ వీధుల్లో భక్తులు స్వయంగా లాగే మహా రథోత్సవం జరుగుతుంది. కానీ నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాల క్రమంలో ఈ పెద్ద చెక్క రథానికి బదులుగా నిర్దేశిత రోజున ఉభయదేవేరులతో కూడిన మలయప్పస్వామివారు స్వర్ణరథంపై మాత్రమే మాడ వీధులలో విహరిస్తూ భక్తులను అనుగ్రహిస్తారు.
మూడవ వ్యత్యాసం ఉత్సవాల ముగింపు దినాన కనిపించే ధ్వజావరోహణం లేకపోవడం. సాలకట్ల బ్రహ్మోత్సవాల చివరి రోజు రాత్రి దేవతలకు వీడ్కోలు పలుకుతూ గరుడధ్వజాన్ని శాస్త్రోక్తంగా దించే క్రతువు ఉంటుంది. నవరాత్రి ఉత్సవాల ఆరంభంలో ధ్వజారోహణం జరగదు కాబట్టి, చివరి రోజున నిర్వహించే ధ్వజావరోహణ వైదిక విధి కూడా ఇక్కడ ఉండదని శాస్త్రం స్పష్టం చేస్తోంది.
ఈ మూడు ప్రధాన వైదిక అంశాలు లేనప్పటికీ, మిగిలిన అన్ని వాహన సేవలు, విశేష అలంకారాలు యథావిధిగా అత్యంత వైభవంగా కొనసాగుతాయి. ప్రతిరోజూ ఉదయం, రాత్రి సమయాల్లో జరిగే వాహన ఊరేగింపులు భక్తులకు అపరిమితమైన ఆధ్యాత్మిక ఆనందాన్ని పంచుతాయి. ఆగమ శాస్త్ర పరిమితులను పాటిస్తూనే ఉత్సవ శోభ ఏమాత్రం తగ్గకుండా తిరుమల దేవస్థానం ఈ వేడుకలను నిర్వహిస్తుంది.
RECOMMENDED BOOK
మాయా ప్రపంచం అంతర్యామి పిలుపు తెలుగు పుస్తకం By A. Ravinder
మన చుట్టూ కనిపించే ప్రపంచం నిజమా? లేక ఇది ఒక మాయా Simulation మాత్రమేనా?
యోగవాశిష్టం మాయా సిద్ధాంతాన్ని తెలుగులో వివరించే ఆధ్యాత్మిక పుస్తకం. జీవితం, ప్రపంచం, అంతర్యామి స్వరూపం గురించి లోతైన అన్వేషణతో పాటు, మనస్సు మరియు మాయ యొక్క లోతైన తత్త్వాన్ని సరళమైన భాషలో వివరిస్తుంది. సాధకులు తమ ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణంలో ఆచరణాత్మక సందేశాన్ని పొందుతారు. ఈ పుస్తకం ప్రింట్ వర్షన్, మరియు ఈబుక్ ఇన్స్టాంట్ రీడ్ వర్షన్లలో లభ్యమవుతుంది.
అక్టోబర్ 11 అంకురార్పణం తొమ్మిది రోజుల లెక్కలో ఎలా చేరుతుంది
తిరుమల శ్రీవారి నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలకు పవిత్ర నాందిగా అక్టోబర్ 11వ తేదీ రాత్రి 7:00 గంటల నుండి 9:00 గంటల మధ్య అంకురార్పణ క్రతువు యాగశాలలో శాస్త్రోక్తంగా జరుగుతుంది. వైఖానస ఆగమ విధానంలో ఏదైనా మహా ఉత్సవాన్ని ప్రారంభించే ముందు ఈ బీజవాపన కార్యక్రమం ఆచరించడం సాంప్రదాయక విధి. ఇది తొమ్మిది రోజుల పాటు సాగే బ్రహ్మోత్సవాల సమగ్ర సాఫల్యతకు దైవిక సంకల్పంగా నిలుస్తుంది.
అంకురార్పణం నాడు ఆలయ యాగశాలలో మట్టి కుండలైన పాలికలలో నవధాన్యాలను శాస్త్రోక్తంగా నాటుతారు. విత్తనాలు మొలకెత్తడం అనేది సృష్టి, అభివృద్ధి, సమృద్ధికి ప్రతీకగా వైఖానస ఆగమ శాస్త్రం వర్ణిస్తుంది. రాత్రి వేళ చంద్రుని చల్లని కిరణాల అనుగ్రహం కోసం, చంద్రుడిని సస్యకారకుడిగా భావిస్తూ ఈ విశేష పూజను రాత్రి వేళ నిర్వహించడం ప్రాచీన సంప్రదాయమని అర్చకులు తెలియజేస్తారు.
ఈ క్రతువులో భాగంగా శ్రీవారి సేనాధిపతి అయిన శ్రీ విష్వక్సేనుల వారి ఉత్సవం, భూదేవి ప్రసన్నత కోసం మేదిని పూజ, పుట్టమన్ను సేకరణ నిర్వహిస్తారు. తొమ్మిది గ్రహాలకు సంకేతంగా నవధాన్యాలను పాలికల్లో ఉంచి వైదిక పండితులు ఓషధీ సూక్తాలను పఠిస్తారు. ఈ మొలకలు ఉత్సవ దినాల్లో ఎంత గొప్పగా చిగురిస్తే బ్రహ్మోత్సవాలు అంత ఘనంగా నడుస్తాయని భక్తుల విశ్వాసం.
క్యాలెండర్ ప్రకారం అక్టోబర్ 11న రాత్రి అంకురార్పణ జరిగినప్పటికీ, ప్రధాన వాహన సేవలు అక్టోబర్ 12 నుండి ప్రారంభమై అక్టోబర్ 20న చక్రస్నానంతో ముగుస్తాయి. అందువల్ల అక్టోబర్ 12 నుండి 20 వరకు ఉన్న తొమ్మిది రోజులను ప్రధాన బ్రహ్మోత్సవ దినాలుగా అధికారికంగా పరిగణిస్తారు. అంకురార్పణ జరిగిన రాత్రిని ఈ ఉత్సవాలకు ముందస్తు మంగళకర ఆరంభంగా మాత్రమే భావిస్తారు.
ఈ విధంగా అంకురార్పణం తొమ్మిది రోజుల ఉత్సవ ప్రణాళికకు మూల పునాదిగా మారి మొత్తం బ్రహ్మోత్సవాల క్రమాన్ని ఆధ్యాత్మికంగా సమన్వయం చేస్తుంది. భక్తులు ఈ పవిత్ర ఆరంభాన్ని గమనించి తమ దర్శన ప్రణాళికలను సముచితంగా రూపొందించుకోవచ్చు. శాస్త్రబద్ధమైన ఈ ప్రారంభ క్రతువు రాబోయే దివ్య వాహన సేవల వైభవానికి భక్తిపూర్వక ద్వారంగా నిలుస్తుంది.
అక్టోబర్ 12 బంగారు తిరుచ్చితో మొదలయ్యే క్రమం
అక్టోబర్ 12వ తేదీ ఉదయం 9:00 గంటలకు శ్రీవారి బంగారు తిరుచ్చి ఉత్సవంతో నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాల వాహన శ్రేణి అధికారికంగా మొదలవుతుంది. ఈ ఉత్సవాల్లో ధ్వజారోహణం లేని కారణంగా ఈ పవిత్ర తిరుచ్చి సేవతోనే శ్రీ మలయప్పస్వామివారు ఆలయ నాలుగు మాడ వీధుల్లో మొదటిసారిగా భక్తులకు దివ్య దర్శనమిస్తారు. బంగారు కాంతులతో ప్రకాశించే పల్లకిలో శ్రీవారు విహరించడం భక్తులకు పరమ పావనమైన కనులవిందుగా నిలుస్తుంది.
బంగారు తిరుచ్చి ఊరేగింపు పూర్తయిన తర్వాత, అదే రోజు రాత్రి 7:00 గంటలకు అత్యంత ప్రతిష్ఠాత్మకమైన పెద్దశేష వాహన సేవ ప్రారంభమవుతుంది. ఉభయనాంచారులైన శ్రీదేవి, భూదేవి సమేతంగా మలయప్పస్వామివారు ఏడు తలల స్వర్ణ శేషునిపై కొలువుదీరి భక్తులను అనుగ్రహిస్తారు. ఈ పవిత్ర వాహన సేవ నిస్వార్థ దాస్యభక్తికి, పరమాత్ముని పరిపూర్ణ శరణాగతి తత్వానికి ప్రతీకగా నిలుస్తుందని వైష్ణవ సంప్రదాయం స్పష్టం చేస్తోంది.
ఆదిశేషుడు భగవంతునికి నిత్య సేవకుడిగా, పాన్పుగా, ఛత్రంగా సేవిస్తూ నిరంతర కైంకర్యం చేసే పరమ భక్తుడిగా పురాణాలు కీర్తిస్తున్నాయి. రామావతారంలో లక్ష్మణుడిగా, కృష్ణావతారంలో బలరాముడిగా స్వామిని వెన్నంటి ఉన్న శేషుని వాహనంగా అధిరోహించడం శ్రీవారికి ఎంతో ప్రీతిపాత్రమైన ఘట్టం. రాత్రి వేళ విద్యుద్దీపాల కాంతుల్లో మాడ వీధులలో సాగే ఈ శేషవాహన సేవ భక్తులను ఎంతగానో భక్తిపారవశ్యంలో ముంచెత్తుతుంది.
మొదటి రోజు జరిగే ఈ రెండు విశేష సేవలు రాబోయే తొమ్మిది రోజుల ఉత్సవ వాతావరణానికి ఘనమైన నాంది పలుకుతాయి. బంగారు తిరుచ్చి ఉదయపు ప్రశాంతతను, పెద్దశేష సేవ రాత్రి వేళ విశేష భక్తి ఉత్సాహాన్ని భక్తులకు అందిస్తాయి. తిరుమల నాలుగు మాడ వీధులు భక్తుల గోవింద నామస్మరణలతో, మంగళ వాయిద్యాల దివ్య నాదాలతో మార్మోగిపోతాయి.
యాత్రికులు మొదటి రోజు కార్యక్రమాలను పరిశీలించేటప్పుడు ఉదయం 9:00 గంటల తిరుచ్చి సమయాన్ని, రాత్రి 7:00 గంటల పెద్దశేష వాహన సమయాన్ని స్పష్టంగా గుర్తుంచుకోవాలి. మాడ వీధుల్లోని గ్యాలరీల ద్వారా దర్శనం చేసుకునే భక్తులు తగినంత సమయం ముందుగానే చేరుకోవడం ప్రయాణ శ్రమను తగ్గిస్తుంది. మొదటి రోజు క్రమం భక్తుల తిరుమల యాత్రకు ఎంతో అనుకూలమైన ఆరంభాన్ని ఇస్తుంది.
తొమ్మిది రోజుల అధికారిక పట్టికను ఎలా చదవాలి
తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానం సెప్టెంబర్ 27న అధికారికంగా ప్రకటించిన తొమ్మిది రోజుల వాహన సేవల పట్టికను సమగ్రంగా అర్థం చేసుకోవడం యాత్రికులకు ఎంతో ముఖ్యం. అక్టోబర్ 12 నుండి 20 వరకు ప్రతిరోజూ ఉదయం, రాత్రి వేళల్లో విశేష వాహన సేవలు నిర్వహించబడతాయి. సాధారణంగా ఉదయం వాహన సేవలు 8:00 నుండి 10:00 గంటల వరకు, రాత్రి వాహన సేవలు 7:00 నుండి 9:00 గంటల వరకు నిర్దేశిత వేళల్లో జరుగుతాయి.
అక్టోబర్ 13న ఉదయం చిన్నశేష వాహనం, రాత్రి హంస వాహనంపై స్వామివారు దర్శనమిస్తారు. అక్టోబర్ 14న ఉదయం సింహ వాహనం, రాత్రి ముత్యపుపందిరి వాహన సేవలు ఉంటాయి. అక్టోబర్ 15న ఉదయం కల్పవృక్ష వాహనం, రాత్రి సర్వభూపాల వాహనంపై ఉభయదేవేరులతో మలయప్పస్వామి ఊరేగుతారు. ప్రతి వాహన సేవకు ఒక విశిష్టమైన వైదిక ప్రాశస్త్యం ఉందని ఆగమ శాస్త్రం వివరిస్తుంది.
అక్టోబర్ 16న ఉదయం మోహినీ అవతారం, సాయంత్రం గరుడ వాహన సేవ ఉంటాయి. అక్టోబర్ 17న ఉదయం హనుమంత వాహనం, సాయంత్రం 4:00 గంటలకు పుష్పక విమానం, రాత్రి గజ వాహనం జరుగుతాయి. అక్టోబర్ 18న ఉదయం సూర్యప్రభ, రాత్రి చంద్రప్రభ వాహనాలపై మలయప్పస్వామివారు తిరుమాడ వీధుల్లో విహరిస్తూ భక్తకోటిని అనుగ్రహిస్తారు.
అక్టోబర్ 19న ఉదయం 7:00 గంటలకే స్వర్ణరథం, రాత్రి అశ్వ వాహన సేవ జరుగుతాయి. ఉత్సవాల చివరి రోజైన అక్టోబర్ 20న ఉదయం 6:00 గంటలకే శ్రీవారి పుష్కరిణిలో పవిత్ర చక్రస్నానం నిర్వహించబడుతుంది. చక్రత్తాళ్వార్లకు, ఉభయదేవేరుల సమేత మలయప్పస్వామికి జరిగే విశేష అభిషేకానంతరం సాగే ఈ పుష్కరిణీ స్నానంతో నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు శాస్త్రోక్తంగా సంపూర్ణమవుతాయి.
అధికారిక షెడ్యూల్ను పరిశీలించేటప్పుడు సాధారణ సమయాలతో పాటు కొన్ని సేవల ప్రత్యేక వేళలను కూడా భక్తులు గమనించాలి. వాహన సేవలు నిర్ణీత సమయానికి ప్రారంభమవుతాయి కాబట్టి వీధుల్లో వేచి ఉండే భక్తులు తగిన విధంగా సన్నద్ధం కావాలి. ఈ అధికారిక పట్టిక యాత్రికుల తిరుమల ప్రయాణాన్ని ప్రణాళికాబద్ధంగా, ఆధ్యాత్మికంగా ప్రశాంతంగా మార్చుకోవడానికి సమగ్ర మార్గదర్శిగా నిలుస్తుంది.
సాధారణ వేళలకు భిన్నమైన గరుడ పుష్పక స్వర్ణరథ సమయాలు
బ్రహ్మోత్సవాలలో చాలా వాహన సేవలు ఉదయం 8:00 నుండి 10:00 గంటల వరకు, రాత్రి 7:00 నుండి 9:00 గంటల వరకు జరుగుతాయి. అయితే కొన్ని అత్యంత విశేష సేవల సమయాలు ఈ సాధారణ వేళలకు భిన్నంగా ఉంటాయని దేవస్థానం స్పష్టం చేసింది. ఈ ప్రత్యేక సమయాల వివరాలను ముందుగానే తెలుసుకోవడం భక్తులకు దర్శన ప్రణాళికలో అత్యంత కీలకమైన అంశంగా మారుతుంది.
అక్టోబర్ 16న జరిగే అత్యంత ప్రముఖమైన గరుడ వాహన సేవ సాయంత్రం 6:30 గంటలకే ప్రారంభమై రాత్రి 11:30 గంటల వరకు కొనసాగుతుంది. దాదాపు ఐదు గంటల పాటు జరిగే ఈ సుదీర్ఘ వాహన సేవలో లక్షలాది మంది భక్తులు పాల్గొంటారు. భక్తుల రద్దీని, భద్రతా దర్శన సౌలభ్యాన్ని దృష్టిలో ఉంచుకుని దేవస్థానం ఈ సేవకు సుదీర్ఘ సమయం కేటాయించింది.
అక్టోబర్ 17న నిర్వహించే పుష్పక విమాన సేవ సాయంత్రం 4:00 గంటలకే ప్రారంభమవుతుంది. సాధారణ రాత్రి 7:00 గంటల సమయానికి భిన్నంగా, సాయంత్రం వేళలోనే పుష్పక విమానం మాడ వీధుల్లో ఊరేగుతుంది. ఆ తర్వాత మళ్లీ రాత్రి 7:00 గంటల నుండి 9:00 గంటల వరకు యథావిధిగా గజ వాహన సేవ ప్రారంభమవుతుందని అధికారిక షెడ్యూల్ స్పష్టం చేస్తోంది.
అక్టోబర్ 19న జరిగే స్వర్ణరథోత్సవం ఉదయం 7:00 గంటలకే ప్రారంభమవుతుంది. సాధారణ ఉదయం 8:00 గంటల సమయం కంటే ఒక గంట ముందుగానే బంగారు రథం తిరువీధుల్లో కదులుతుంది. అలాగే చివరి రోజు అక్టోబర్ 20న జరిగే పవిత్ర చక్రస్నానం ఉదయం 6:00 గంటలకే స్వామి పుష్కరిణి తీరంలో ప్రారంభమై భక్తులకు దివ్య పుణ్యస్నాన అవకాశాన్ని కల్పిస్తుంది.
ఈ విశేష సమయాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని భక్తులు తమ దర్శన, నిరీక్షణ వేళలను ముందుగానే సరిచూసుకోవాలి. ముఖ్యంగా గరుడసేవ, పుష్పక విమానం, స్వర్ణరథం వంటి రోజుల్లో మాడ వీధుల గ్యాలరీలకు చేరుకునే సమయాన్ని సర్దుబాటు చేసుకోవడం ఎంతో ప్రయోజనకరం. సమయపాలన పాటించడం వల్ల భక్తులు ఎలాంటి అసౌకర్యం లేకుండా స్వామివారి వాహన వైభవాన్ని తిలకించవచ్చు.
పాత ప్రకటన కంటే సెప్టెంబర్ 27 ప్రకటనకు ప్రాధాన్యం ఎందుకు
తిరుమల తిరుపతి దేవస్థానం బ్రహ్మోత్సవాల నిర్వహణకు సంబంధించి వివిధ కాలాల్లో అధికారిక పత్రికా ప్రకటనలను విడుదల చేస్తుంటుంది. 2026 ఆగస్టు 31, సెప్టెంబర్ 9 తేదీల్లో వెలువడిన ప్రారంభ ప్రకటనల కంటే, సెప్టెంబర్ 27న విడుదలైన అధికారిక పత్రికా ప్రకటన నంబర్ 334857 అత్యంత ప్రామాణికమైన, ఖచ్చితమైన సమాచారాన్ని భక్తులకు అందిస్తుంది. అందువల్ల ఈ తాజా ప్రకటనకే యాత్రికులు మొదటి ప్రాధాన్యత ఇవ్వాలి.
ప్రారంభ ప్రకటనల్లో సాధారణ మార్గదర్శకాలు, ప్రాథమిక షెడ్యూల్ మాత్రమే ఉంటాయి. కానీ తుది పత్రికా ప్రకటనలో ప్రతి రోజు జరిగే వాహన సేవల ఖచ్చితమైన ప్రారంభ సమయాలు, ప్రత్యేక కార్యక్రమాల నిడివి స్పష్టంగా నిర్ధారించబడతాయి. ఉత్సవాల తేదీలు సమీపించే కొద్దీ దేవస్థానం ఉన్నతాధికారులు నిర్వహించే సమీక్షల ఆధారంగా భద్రత, రద్దీ నియంత్రణ దృష్ట్యా ఈ తుది వివరాలు ఖరారవుతాయి.
ఉదాహరణకు ఆంగ్ల ప్రకటనల్లోని కొన్ని సమయాల ముద్రణ అస్పష్టతలను సరిచూసుకోవడానికి తెలుగు అధికారిక ప్రకటన స్పష్టమైన ప్రామాణికతను ఇస్తుంది. మొదటి రోజు పెద్దశేష వాహనం రాత్రి 7:00 గంటల ప్రారంభ సమయాన్ని సెప్టెంబర్ 27 ప్రకటన స్పష్టంగా నిర్ధారించింది. ఇది ఆంగ్ల ముద్రణలోని అస్పష్టత వల్ల ఏర్పడే ఎలాంటి తప్పుడు భావనలనైనా నివారిస్తుంది.
RECOMMENDED PRODUCT
మందిరం ఇంటి పూజ గది కోసం LED లైట్ సెటప్ ఫీచర్లు : ఈ ప్రొడక్ట్ మీకు ఎలా ఉపయోగపడుతుంది?
53 సెం.మీ ఎత్తు గల కాంపాక్ట్ డిజైన్ అంతర్నిర్మిత ప్రకాశవంతమైన LED లైటింగ్ వ్యవస్థ పూజా సామాగ్రి భద్రపరచడానికి దిగువన స్టోరేజ్ అర సులభంగా అమర్చుకునే జాలీ డిజైన్ డోర్లు ఇంటి… ప్రత్యేక పూజా గది కేటాయించడానికి తగినంత స్థలం లేని ఆధునిక అపార్ట్మెంట్లు లేదా చిన్న ఇళ్లలో నివసించే వారు, దేవుని విగ్రహాలు మరియు పూజా సామాగ్రిని ఒకే చోట గౌరవప్రదంగా, అందంగా… ఈ 53 సెం.మీ కాంపాక్ట్ చెక్క మందిరం తగిన స్థలం లేని ఇళ్లకు అనువైన పూజా వేదిక. ఇందులో అంతర్నిర్మిత LED లైటింగ్, జాలీ డిజైన్ డోర్లు మరియు పూజా సామాగ్రి నిల్వ చేసుకునే ప్రత్యేక…
As an Amazon Associate, RamthaMedia earns from qualifying purchases.
యాత్రికులు తమ యాత్రా ప్రణాళికల కోసం పాత సమాచారాన్ని కాకుండా తాజా అధికారిక విడుదలలను మాత్రమే ప్రాతిపదికగా తీసుకోవాలి. దేవస్థానం అధికారిక న్యూస్ పోర్టల్లో ప్రచురితమయ్యే తాజా బులెటిన్లు మాత్రమే అత్యంత విశ్వసనీయమైనవి. దీనివల్ల సేవల సమయాల్లో ఉండే మార్పుల వల్ల భక్తుల తిరుమల ప్రయాణంలో ఎలాంటి అయోమయం గానీ, అసౌకర్యం గానీ తలెత్తకుండా జాగ్రత్తపడవచ్చు.
సరైన సమాచార స్పష్టత అనేది భక్తుల అమూల్యమైన సమయాన్ని, ప్రయాణ శ్రమను గణనీయంగా ఆదా చేస్తుంది. సెప్టెంబర్ 27 నాటి తాజా ప్రకటనను అనుసరించడం ద్వారా నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాల వాహన సేవల సరైన వేళలను తెలుసుకుని ప్రశాంతంగా స్వామివారిని దర్శించుకోవచ్చు. అధికారిక మూలాలను మాత్రమే విశ్వసించి అనుసరించడం ప్రతి శ్రీవారి భక్తుడికీ అత్యంత శ్రేయస్కరం.
2023 నవరాత్రి కొలువు మనకు తెలిపే ఆలయ సంప్రదాయం
నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాల ప్రత్యేకతను సమగ్రంగా అర్థం చేసుకోవడానికి పూర్వపు నిర్వహణలు చక్కని చారిత్రక ఆధారాలుగా నిలుస్తాయి. ఉదాహరణకు 2023 అక్టోబర్ 15న జరిగిన నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాల సందర్భంగా శ్రీవారి ఆలయంలోని రంగనాయకుల మండపంలో నిర్వహించిన ‘నవరాత్రి కొలువు’ ఒక విశిష్టమైన అంతరంగిక సాంప్రదాయ క్రతువుగా టీటీడీ రికార్డుల్లో నమోదైంది. ఈ వైదిక ఆచారం దసరా నవరాత్రుల విశిష్ట ఉత్సవ వైశిష్ట్యాన్ని భక్తులకు స్పష్టంగా తెలియజేస్తుంది.
రాత్రి వాహనసేవ ముగిసిన తర్వాత సుమారు ఒక గంట పాటు ఆలయంలోని రంగనాయకుల మండపంలో ఈ సాంప్రదాయ దర్బారు జరుగుతుంది. సుదీర్ఘమైన వాహనసేవల్లో మాడ వీధులలో విహరించి అలసిపోయిన శ్రీదేవి, భూదేవి సమేత శ్రీ మలయప్పస్వామివారికి శ్రమను ఉపశమింపజేయడమే ఈ కొలువు నిర్వహణ వెనుక ఉన్న ముఖ్య ఉద్దేశమని ఆలయ అర్చకస్వాములు వివరించారు.
ఈ కొలువు సందర్భంగా స్వామి, అమ్మవార్లను పెద్దశేష వాహనంపై వేంచేపు చేసి ధూప, దీప, అర్ఘ్య, పాద్య, ఆచమనీయాలతో శాస్త్రోక్తంగా షోడశోపచార పూజలు సమర్పిస్తారు. వేద పండితులు దివ్యప్రబంధ పాశురాలను అత్యంత భక్తిశ్రద్ధలతో గానం చేస్తారు. పూజా సమాప్తి అనంతరం వేద విద్వాంసులకు, అర్చకులకు శఠారి మర్యాదలు, విశేష బహుమానాలు అందజేసే సంప్రదాయం కొనసాగుతుంది.
గతంలో 2023 నాటి ఉత్సవాలలో టీటీడీ ఉద్యానవన విభాగం రంగనాయకుల మండపంలో అత్యంత ఆకర్షణీయమైన బొమ్మల కొలువును కూడా ఏర్పాటు చేసింది. శ్రీమహావిష్ణువు, శ్రీలక్ష్మీదేవి సమేత దశావతారాల ప్రతిమలతో పాటు, ఆపిల్స్, కట్ఫ్లవర్లు, సంప్రదాయ సుగంధ పుష్పాలతో మండపాన్ని శోభాయమానంగా అలంకరించిన తీరు భక్తులను ఎంతగానో ఆకట్టుకుందని దేవస్థానం రికార్డులు స్పష్టం చేస్తున్నాయి.
ఈ చారిత్రక సంప్రదాయాలు తిరుమల పుణ్యక్షేత్రంలో దసరా నవరాత్రి ఉత్సవాలకు ఉండే విశేష ప్రాధాన్యతను స్పష్టంగా నిరూపిస్తాయి. ఆలయం లోపల జరిగే ఇలాంటి ఆంతరంగిక కైంకర్యాలు కేవలం బాహ్య ఉత్సవాలకే పరిమితం కాక, భగవంతుని పట్ల వైఖానస ఆగమం చూపే అపారమైన భక్తి ప్రపత్తులను, ఆత్మీయ సేవానిరతిని లోకానికి చాటిచెబుతాయి.
వాహనసేవ తేదీని వ్యక్తిగత యాత్ర తేదీగా మార్చుకునే ముందు
తిరుమల బ్రహ్మోత్సవాల దివ్య వాహన సేవలను కనులారా వీక్షించాలనుకునే భక్తులు తమ వ్యక్తిగత ప్రయాణ ప్రణాళికను ఎంతో వివేకంతో, సమగ్రంగా రూపొందించుకోవాలి. కేవలం వాహన సేవల క్యాలెండర్ సమయాలు మాత్రమే కాకుండా, తిరుమలలోని యాత్రికుల రద్దీ పరిస్థితులు, వసతి సౌకర్యాలు, స్థానిక రవాణా ఏర్పాట్లను ముందస్తుగా పరిశీలించిన తర్వాతే యాత్ర ప్రయాణ తేదీలను ఖరారు చేసుకోవడం ఎంతో శ్రేయస్కరం.
తిరుమాడ వీధుల్లో వాహనసేవ వీక్షణకు ప్రత్యేక ప్రవేశ దర్శన టికెట్ అవసరం లేదు. అయితే గ్యాలరీ సామర్థ్యం, ప్రవేశ మార్గాలు, ఆ రోజు అధికారుల సూచనలు వర్తిస్తాయి. వాహనసేవను చూసినంత మాత్రాన ఆలయంలోకి ప్రవేశ హక్కు రాదు. ఆలయ దర్శనానికి టికెట్ విధానాలు, సర్వదర్శనం తదితర ఏర్పాట్ల గురించి టీటీడీ ప్రస్తుత సూచనలను విడిగా తెలుసుకోవాలి. అందరికీ ముందస్తు ఆన్లైన్ టికెట్ తప్పనిసరి అని భావించకూడదు.
బ్రహ్మోత్సవాల సందర్భంగా కొండపైకి లక్షలాదిగా తరలివచ్చే భక్తుల రద్దీ కారణంగా తిరుమలలో విడిది గదులు లభించడం ఎంతో కష్టంతో కూడుకున్న విషయం. అందువల్ల తిరుపతి నగరంలోనే అనుకూలమైన బస ఏర్పాటు చేసుకుని, వాహన సేవల సమయానికి తిరుమల కొండపైకి చేరుకుని వాహన దర్శనానంతరం కిందకు తిరిగి రావడం ఒక ఆచరణాత్మక యాత్రా ప్రణాళికగా ఉపయోగపడుతుందని పలువురు సూచిస్తుంటారు.
కుటుంబంతో, ముఖ్యంగా వయోవృద్ధులు మరియు చిన్న పిల్లలతో ప్రయాణించే భక్తులు గరుడసేవ వంటి అత్యధిక రద్దీ ఉండే దినాలలో ప్రత్యేక శ్రద్ధ వహించాలి. ప్రయాణంలో తగినంత తాగునీరు, అవసరమైన సాధారణ ఔషధాలను వెంట ఉంచుకోవడం మంచిది. తిరుమలలో దేవస్థానం నిరంతరం అందించే ఉచిత అన్నప్రసాద వితరణ, తాగునీరు, ప్రాథమిక వైద్య సహాయ కేంద్రాలను సద్వినియోగం చేసుకోవచ్చు.
పవిత్రమైన మనస్సుతో, ఎలాంటి తొందరపాటు లేకుండా శ్రీవారి వాహన వైభవాన్ని దర్శించడమే ఈ యాత్ర పరమార్థం. సమగ్రమైన ముందస్తు ప్రణాళిక భక్తులకు పరిపూర్ణ ఆధ్యాత్మిక అనుభూతిని, మానసిక ప్రశాంతతను కలిగిస్తుంది. దేవస్థానం ప్రకటించిన అధికారిక సమయాలను, నియమాలను ఖచ్చితంగా పాటిస్తూ భక్తులు శ్రీ వేంకటేశ్వర స్వామివారి దివ్య కృపాకటాక్షాలను నిండుగా పొందవచ్చు.
తిరుమల శ్రీవారి నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు 2026 అధికారిక సమయ పట్టిక
| తేదీ & రోజు | ఉదయం వాహన సేవ & సమయం | రాత్రి / సాయంత్రం వాహన సేవ & సమయం |
|---|---|---|
| 11-10-2026 (ఆదివారం) | — | అంకురార్పణం (రాత్రి 7:00 నుండి 9:00 వరకు) |
| 12-10-2026 (సోమవారం) | బంగారు తిరుచ్చి ఉత్సవం (ఉదయం 9:00) | పెద్దశేష వాహనం (రాత్రి 7:00) |
| 13-10-2026 (మంగళవారం) | చిన్నశేష వాహనం (ఉదయం 8:00 – 10:00) | హంస వాహనం (రాత్రి 7:00 – 9:00) |
| 14-10-2026 (బుధవారం) | సింహ వాహనం (ఉదయం 8:00 – 10:00) | ముత్యపుపందిరి వాహనం (రాత్రి 7:00 – 9:00) |
| 15-10-2026 (గురువారం) | కల్పవృక్ష వాహనం (ఉదయం 8:00 – 10:00) | సర్వభూపాల వాహనం (రాత్రి 7:00 – 9:00) |
| 16-10-2026 (శుక్రవారం) | మోహినీ అవతారం (ఉదయం 8:00 – 10:00) | గరుడ వాహనం (సాయంత్రం 6:30 – రాత్రి 11:30) |
| 17-10-2026 (శనివారం) | హనుమంత వాహనం (ఉదయం 8:00 – 10:00) | పుష్పక విమానం (సా॥ 4:00), గజ వాహనం (రాత్రి 7:00) |
| 18-10-2026 (ఆదివారం) | సూర్యప్రభ వాహనం (ఉదయం 8:00 – 10:00) | చంద్రప్రభ వాహనం (రాత్రి 7:00 – 9:00) |
| 19-10-2026 (సోమవారం) | స్వర్ణరథం (ఉదయం 7:00) | అశ్వ వాహనం (రాత్రి 7:00 – 9:00) |
| 20-10-2026 (మంగళవారం) | చక్రస్నానం (ఉదయం 6:00) | — |
నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు అందించే అంతరంగ సందేశం
భగవంతుడు వివిధ వాహనాలపై ఊరేగుతూ దర్శనమివ్వడం వెనుక లోతైన జీవన తత్వముంది. శేష వాహనం దాస్యభక్తిని, హంస వివేకాన్ని, సింహం ఆత్మబలాన్ని, గరుడుడు సంపూర్ణ శరణాగతిని మానవాళికి ప్రబోధిస్తాయి.
బాహ్యంగా కనిపించే ఉత్సవ సంబరం వెనుక అంతఃచేతనను శుద్ధి చేసుకునే సాధన దాగి ఉంది. ఇంద్రియాలనే అశ్వాలను అదుపులో ఉంచుకుంటూ భగవత్ చింతనలో నిమగ్నం కావడమే బ్రహ్మోత్సవ దర్శన పరమార్థం.
ఉత్సవాల వేళ రద్దీని చూసి విసిగిపోకుండా, దర్శన సమయంలో మనసును స్వామి రూపంపై ఏకాగ్రతతో నిలపడం నిజమైన ఆధ్యాత్మిక సాధన.
ఈ అధ్యాయం సారాంశం
2026 అధికమాసం సందర్భంగా తిరుమలలో అక్టోబర్ 12 నుండి 20 వరకు శ్రీవారి నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు వైభవంగా జరుగుతాయి. సెప్టెంబర్ సాలకట్ల ఉత్సవాలతో పోలిస్తే ఇందులో ధ్వజారోహణం, పెద్ద రథం, ధ్వజావరోహణం ఉండవు. అక్టోబర్ 11న అంకురార్పణతో ప్రారంభమై బంగారు తిరుచ్చి, గరుడసేవ, పుష్పక విమానం, స్వర్ణరథం మీదుగా అక్టోబర్ 20న చక్రస్నానంతో ముగుస్తాయి. భక్తులు అధికారిక సమయాలను గమనించి యాత్రను ప్రణాళిక చేసుకోవాలి.
గ్రంథ గమనికలు
- ప్రధాన సందేశం: లోకకల్యాణార్థం బ్రహ్మదేవునిచే ప్రారంభించబడిన తిరుమల ఉత్సవాలు సకల జీవులకు భగవత్ కృపను అనుగ్రహించే దివ్య సాధనాలు.
- తాత్విక బోధ: వైఖానస ఆగమ క్రతువుల ద్వారా జీవుడు ప్రాపంచిక బంధాల నుండి విముక్తుడై దైవత్వపు అనుభూతిని పొందడమే ఈ ఉత్సవాల అంతరార్థం.
భగవంతుని వాహన సేవలో లీనమైన మనసుకు సమస్త తాపత్రయాల నుండి ఉపశమనం లభిస్తుంది.
దాస్యభక్తితో కూడిన శరణాగతే మానవ జన్మను తరింపజేసే పరమ మార్గం.
తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు
నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు ఎప్పుడు జరుగుతాయి?
నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు 2026 అక్టోబర్ 12 నుండి అక్టోబర్ 20 వరకు తిరుమలలో జరుగుతాయి. దీనికి ముందుగా అక్టోబర్ 11వ తేదీ రాత్రి 7 గంటల నుండి 9 గంటల వరకు అంకురార్పణ క్రతువును వైఖానస ఆగమశాస్త్రం ప్రకారం యాగశాలలో శాస్త్రోక్తంగా నిర్వహిస్తారు.
సాలకట్ల ఉత్సవాలకు, నవరాత్రి ఉత్సవాలకు ప్రధాన తేడా ఏమిటి?
నవరాత్రి ఉత్సవాలలో ధ్వజారోహణం, పెద్ద చెక్క రథోత్సవం, ధ్వజావరోహణం అనే మూడు వైదిక కార్యక్రమాలు ఉండవు. మొదటి రోజు బంగారు తిరుచ్చితో మొదలై, ఏడో రోజున లేదా నిర్దేశిత రోజున స్వర్ణరథంపై స్వామివారి ఊరేగింపు జరుగుతుంది.
గరుడ వాహన సేవ ఏ రోజున, ఏ సమయంలో జరుగుతుంది?
గరుడ వాహన సేవ 2026 అక్టోబర్ 16వ తేదీ శుక్రవారం సాయంత్రం 6:30 గంటల నుండి రాత్రి 11:30 గంటల వరకు జరుగుతుంది. ఈ విశేష సేవలో మలయప్పస్వామివారు తిరుమాడ వీధులలో ఐదు గంటల పాటు ఊరేగుతూ భక్తులకు దివ్యదర్శనమిస్తారు.
పుష్పక విమానం మరియు స్వర్ణరథం ఏయే సమయాల్లో ఉంటాయి?
పుష్పక విమాన సేవ అక్టోబర్ 17న సాయంత్రం 4:00 గంటలకు, స్వర్ణరథోత్సవం అక్టోబర్ 19న ఉదయం 7:00 గంటలకు ప్రారంభమవుతాయి. సాధారణ వాహన సేవల వేళల కంటే ఇవి భిన్నమైన సమయాల్లో జరుగుతాయని భక్తులు గమనించాలి.
వాహన సేవలను వీక్షించడానికి ప్రత్యేక దర్శన టికెట్లు అవసరమా?
వాహనసేవ వీక్షణకు ప్రత్యేక ప్రవేశ దర్శన టికెట్ అవసరం లేదు; గ్యాలరీ సామర్థ్యం, అధికారుల సూచనలు వర్తిస్తాయి. ఆలయం లోపల దర్శనానికి మీరు ఎంచుకున్న విధానం ప్రకారం ప్రస్తుత టీటీడీ సూచనలను విడిగా తెలుసుకోవాలి.
నవరాత్రి కొలువు అంటే ఏమిటి, అది ఎక్కడ జరుగుతుంది?
నవరాత్రి కొలువు అనేది రాత్రి వాహన సేవ అనంతరం ఆలయంలోని రంగనాయకుల మండపంలో జరిగే సాంప్రదాయ దర్బారు. వాహనసేవల్లో అలసిపోయిన స్వామి, అమ్మవార్లకు ఉపశమనం కల్పించేందుకు షోడశోపచారాలు, దివ్యప్రబంధ పఠనంతో అర్చకులు ఈ కైంకర్యాన్ని నిర్వహిస్తారు.
ముగింపు
తిరుమల గిరులపై జరిగే నవరాత్రి బ్రహ్మోత్సవాలు భక్తుల హృదయాల్లో భక్తి భావాన్ని నింపి శాంతిని చేకూరుస్తాయి. శ్రీవారి దివ్య మంగళ రూపాన్ని దర్శించి, జీవితాన్ని సన్మార్గంలో నడిపించుకోవడమే ఈ ఉత్సవ దర్శన పరమార్థం.
External Source Links
- SRIVARI NAVARATRI BRAHMOTSAVAMS FROM OCTOBER 12-20
- TTD RELEASES BRAHMOTSAVAM BOOKLET
- TWIN BRAHMOTSAVAMS TO BLESS DEVOTEES _ సాక్షాత్తు బ్రహ్మదేవుడు జరిపే ఉత్సవాలు-శ్రీవారి బ్రహ్మోత్సవాలు
సమాచార పరిశీలన: 28 సెప్టెంబర్ 2026. ముఖచిత్ర నేపథ్యం: టీటీడీ 2026-09-15 ఆర్కైవ్; అక్టోబర్ 2026 ఉత్సవాల ప్రత్యక్ష చిత్రం కాదు. TTD News
