ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ: సంకల్పం — బతుకమ్మ 2026

ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ ఆచారం, పూలు, నైవేద్యం, పాటలు, తెలంగాణ జీవన తత్వం, పర్యావరణ బాధ్యతపై పరిశోధనాత్మక తెలుగు వ్యాసం.

ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ అంటే తంగేడు, గునుగు, గుమ్మడి పూలతో బతుకమ్మను మొదలుపెట్టే రోజు; దాని ప్రధాన భావం సంకల్పం. ఈ రోజు నువ్వులు, బియ్యం, పప్పు వంటి సరళమైన పదార్థాలతో ప్రారంభ నైవేద్యం చేస్తారు.

ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ రాగానే మన ఇంట్లో ఒక మంచి సంకల్పం మొదలవుతుంది. తెలంగాణ పల్లెల్లో బతుకమ్మ అంటే కేవలం నాలుగు రకాల పూలు తెచ్చి పళ్ళెంలో పేర్చడం మాత్రమే కాదు. ముసురు పట్టిన వర్షం, చేలల్లో పచ్చగా నవ్వుతున్న పైరు, లోగిట్లో ముగ్గులేస్తూ కబుర్లు చెప్పుకునే మహిళలు, ఇంటిల్లిపాది జ్ఞాపకాలు అన్నీ ఈ పండుగలో ముడిపడి ఉంటాయి. మనం ఏ పని తలపెట్టినా మనసు పెట్టి, శ్రద్ధతో తొలి అడుగు వేస్తేనే అది చివరిదాకా చక్కగా సాగుతుంది. ఈ తొలి రోజును గుర్తుచేసుకునేటప్పుడు ఒకే పద్ధతి అందరికీ ఉండాలని రూల్స్ పెట్టకుండా, ప్రతి లోగిట్లో ఉండే ఆచారాల వైవిధ్యాన్ని మనసారా అర్థం చేసుకోవాలి.

ఈ పోస్టును పూర్తిగా ఇంగ్లీష్ లో కూడా చదవండి – Read this article in English

ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ — ఆ తొలి రోజుకున్న ప్రత్యేకత

ఎంగిలిపూల బతుకమ్మలో మనకు ప్రధానంగా కనిపించేది సంకల్ప బలమే. ఈ పండుగ పేరు వెనుక రకరకాల కథలుంటాయి, ఆ వివరణలు ప్రాంతాలను బట్టి కాస్త మారవచ్చు కూడా. కొన్ని ఇళ్లలో పూజ ఎలా చేయాలో అమ్మమ్మలు, నాయనమ్మలు చిన్నప్పటి నుంచే చెప్తూ నేర్పిస్తారు. మరికొన్ని ఊళ్లలో పాడే పాటల్లో, ఇచ్చిపుచ్చుకునే వాయనాల్లో, కోసుకొచ్చే పూలల్లో అక్కడి నేల తీరు కనిపిస్తుంది. అందుకే ఇదే అసలైన పద్ధతి అంటూ వాదించుకోవడం కంటే, తరతరాలుగా ఈ ఆచారం మన వాకిట్లో ఎలా బతుకుతూ వస్తోందో ప్రేమగా చూసుకోవడమే ముఖ్యం.

సాయంత్రం కాగానే ఆడపడుచులు బతుకమ్మ చుట్టూ చేరి చప్పట్లు కొడుతూ పాడుతుంటే, వాళ్ల జీవితాల్లోని కష్టసుఖాలు, అనుభవాలన్నీ ఆ గొంతుల్లో వినిపిస్తాయి. ఆ పాటల్లోని ప్రతి పాదాన్నీ చరిత్ర పుస్తకాల్లోని శాసనంలా చూడలేం; అది ఊరి భాష, ఇళ్లలోని జ్ఞాపకాలు, పెద్దల నోటి మాటల ద్వారా ఒక తరం నుంచి మరో తరానికి చేరిన సంపద. మొదటి రోజైన ఈ ఎంగిలిపూల వేళ, మనం తీసుకోబోయే మంచి సంకల్పాన్ని ఇంట్లో అందరం కలిసి మాట్లాడుకునే చక్కని ముచ్చటగా మార్చుకోవచ్చు.

జానపద కథలు, వాటి వెనుక ఉన్న నమ్మకం

బతుకమ్మ ఎలా మొదలైందనే విషయానికి వస్తే గౌరమ్మ తల్లి కరుణ, పార్వతీదేవి లీలలు, పల్లెలను కాపాడే గ్రామదేవతలు, చేతికొచ్చే పంటల రక్షణ చుట్టూ ఎన్నో జానపద కథలు ప్రచారంలో ఉన్నాయి. ఇవన్నీ మన ప్రజల గుండెల్లోని అచంచలమైన నమ్మకాన్ని చాటిచెబుతాయి. అయితే ఇలాంటి ప్రతి కథకూ ఫలానా తేదీనే జరిగిందని చరిత్ర ఆధారాలు చూపించడం సాధ్యం కాదు. అందుకే వీటిని భక్తితో కూడిన విశ్వాసాలుగా భావించాలి తప్ప, తిరుగులేని చారిత్రక ఆధారాలు ఎక్కడ ఆగిపోతాయో కూడా మనం స్పష్టంగా తెలుసుకోవాలి.

తెలంగాణ ప్రభుత్వ క్యాలెండర్లు గానీ, ఆయా జిల్లాల అధికారిక పేజీలు గానీ పండుగ ఏ తేదీన వస్తుందో, సాధారణంగా ఎలాంటి పద్ధతులు ఉంటాయో మనకు చెప్తాయి. మరోవైపు ఇంటి పురోహితుడు తిథిని వివరిస్తే, ఊరి పెద్దలు, పల్లెల్లోని మహిళలు తమ జ్ఞాపకాల్లోని పాటలను గుర్తుచేస్తూ పండుగకు జీవం పోస్తారు. ఈ రాతపూర్వక వివరాలను, పెద్దల నోటి మాటలను ఒకదానితో ఒకటి కలగాపులగం చేయకుండా విడివిడిగా చూసినప్పుడే, ఎంగిలిపూల బతుకమ్మకున్న ప్రత్యేకత మనకు తేటతెల్లంగా అర్థమవుతుంది.

తాంబాళంలో పూలను పేర్చే పద్ధతి

చేల గట్ల మీద దొరికే పసుపుపచ్చని తంగేడు, తెల్లటి గునుగు, పసుపు వర్ణపు గుమ్మడి పువ్వులతో పాటు ఆ కాలంలో విరిసే స్థానిక పూలను తెచ్చుకుని ముందుగా శుభ్రం చేసుకోవాలి. వాటి రంగులను, అందమైన ఆకారాలను చూసుకుంటూ తాంబాళంలో గుండ్రంగా వలయాలుగా పేర్చడం మనకు అలవాటు. అలా పేర్చిన పూల నడుమ గౌరమ్మ ప్రతీకను ఉంచే ఆచారం చాలా ఇళ్లలో కనిపిస్తుంది; అందుకు పసుపు ముద్దను గానీ, పుట్టమట్టిని గానీ, పచ్చని ఆకులను గానీ ఇంటి ఆనవాయితీ ప్రకారం వాడుకోవచ్చు. ఏ ఊరిలోనూ బతుకమ్మ వరుసల సంఖ్య గానీ, నెత్తిమీద చేసే అలంకరణ గానీ అచ్చం ఒకేలా ఉండదు, ఆయా ఊళ్ల పద్ధతిని బట్టి మారుతుంటుంది.

RECOMMENDED PRODUCT

ఎఖసా ఇత్తడి దుర్గా విగ్రహం పూర్తి విశ్లేషణ : ఈ ప్రొడక్ట్ మీకు ఎలా ఉపయోగపడుతుంది?

ఆధునిక అపార్ట్‌మెంట్‌లు లేదా కార్యాలయాలలో పరిమిత స్థలం ఉన్నప్పటికీ, పూజా మందిరంలో తేలికపాటి ప్లాస్టిక్ లేదా రెసిన్ రూపాలకు బదులుగా నిత్య పూజలకు సరిపోయే అసలైన, దృఢమైన… దీని స్థిరమైన పీఠం, బంగారు వర్ణపు మెరుపు మరియు సాంప్రదాయ చెక్కడాలు పూజా స్థలాలకు చక్కని ఆధ్యాత్మిక శోభను అందిస్తాయి. ఎఖసా దుర్గామాత విగ్రహం 100 శాతం శుద్ధమైన ఇత్తడితో తయారైన 12.8 సెం.మీ ఎత్తు మరియు 390 గ్రాముల బరువు గల పవిత్ర రూపం. ఇది అపార్ట్‌మెంట్ పూజా మందిరాలు, ఆఫీస్ డెస్క్‌లు మరియు గృహ…

ఈ ప్రొడక్ట్ గురించి మరింత చదవండిBuy on Amazon

As an Amazon Associate, RamthaMedia earns from qualifying purchases.

పొలాల గట్లకు పూలు కోయడానికి వెళ్లినప్పుడు మొక్కలను మొదళ్లతో సహా పీకేయకుండా, పూజకు కావలసిన పూలను మాత్రమే తుంచుకోవడం మంచి పద్ధతి. రైతులు కష్టపడి సాగు చేసుకుంటున్న చేలల్లోకి గానీ, ప్రభుత్వం కాపాడే రక్షిత అటవీ ప్రాంతాల్లోకి గానీ, ఇతరుల తోటల్లోకి గానీ అనుమతి తీసుకోకుండా వెళ్లి పూలు కోయకూడదు. అలాగే ఒక్కో ప్రాంతంలో పూల పేర్లు ఒక్కోలా పిలుస్తుంటారు కాబట్టి, శాస్త్రీయంగా సరిగ్గా తెలియనప్పుడు స్థానికంగా ఏ పేరుతో పిలుస్తారో ఆ పేరునే జాగ్రత్తగా వాడుకోవాలి.

నైవేద్యం పెట్టడం, వాయనాలు పంచుకోవడం

ఇంట్లో ఉండే నల్ల నువ్వులు, బియ్యం, పప్పు లాంటి ఎంతో సాధారణమైన పదార్థాలతోనే తొలిరోజు నైవేద్యాన్ని అమ్మలు, పెద్దలు నేర్పిన పద్ధతిలో తయారు చేసుకోవచ్చు. బతుకమ్మకు పెట్టే ప్రసాదం గొప్పతనం ఎంతో ఖరీదైన దినుసుల్లో లేదు; మనకు దొరికిన ఆహారాన్ని భక్తితో సిద్ధం చేసి నలుగురికీ పంచిపెట్టడంలోనే ఉంది. ఈ పనుల్లో పిల్లలనూ భాగస్వాములను చేస్తూ నైవేద్యం కొలతలు చూపించడం, వంటగదిని శుభ్రంగా ఉంచడం, ప్రసాదాన్ని అందరికీ సమానంగా పంచడం లాంటి చిన్న బాధ్యతలు అప్పగిస్తే వాళ్లకూ పండుగ విలువ బాగా అర్థమవుతుంది.

నైవేద్యం విషయంలో అందరికీ ఒకే రకమైన వంటకం తప్పనిసరి అని పట్టుబట్టాల్సిన అవసరం లేదు. ఎవరి ఇంట్లో ఉండే ఆచారాన్ని బట్టి వాళ్లు చేసుకుంటారు; అనారోగ్య సమస్యలు లేదా ఆహార పరిమితులు ఉన్నవాళ్లు తమ శరీరానికి తగినట్లుగా మార్పులు చేసుకోవడం మంచిది. చేసిన ఆహారాన్ని ఏమాత్రం వృథా చేయకుండా చూడటం, చుట్టుపక్కల ఉండే పొరుగువారితో ప్రేమగా పంచుకోవడాన్ని అలవాటు చేసుకోవడం, ఇంట్లోని పనులన్నింటినీ ఒకరిపైనే వేయకుండా సమానంగా పంచుకోవడమే ఈ తొలిరోజు మనం గుర్తుంచుకోవాల్సిన అసలైన విషయం.

చేతుల చప్పట్లు, కలిసి పాడే పాటల సవ్వడి

ఆడపడుచులు బతుకమ్మ పాట మొదలుపెడితే అందులో ఎన్నో పురాణ కథలు, పెద్దల ఆశీర్వాదాలు, సరదా హాస్యాలు, కుటుంబ బంధాల తీపి, ఊరి జ్ఞాపకాలు అన్నీ ఒకేసారి పలకరిస్తాయి. ఊరికొక గొంతు ఉంటుంది కాబట్టి ఏదో ఒక పుస్తకంలో అచ్చయిన పాట మాత్రమే అసలైనదని అనుకోలేం. ఇక రికార్డింగులను ఎక్కడైనా ప్రస్తావించేటప్పుడు ఆయా కళాకారుల హక్కులను తప్పక దృష్టిలో ఉంచుకోవాలి. కాపీరైట్ ఉన్న గీతాలను యథాతథంగా కాపీ కొట్టకుండా, వాటి అందమైన భావాన్ని మన మాటల్లో వివరించడమే సరైన పద్ధతి.

తాళానికి తగినట్లు చప్పట్లు కొడుతూ, వలయంగా అడుగులు వేస్తూ, మధ్యలో కొలువుదీరిన బతుకమ్మను చూస్తూ తిరుగుతుంటే మనసంతా ఒక వింతైన ఆనందంతో నిండిపోతుంది. అయితే అక్కడ చేరిన ప్రతి ఒక్కరూ ఒకే తీరుగా గొంతు కలపాలని గానీ, ఒకేలా ఆడాలని గానీ ఎలాంటి ఒత్తిడీ ఉండదు. ఎవరి వయసు, ఆరోగ్యం, ఆసక్తి ఎంతవరకు సహకరిస్తాయో చూసుకుంటూ, తమకు నచ్చిన రీతిలో వేడుకలో పాలుపంచుకుంటేనే పండుగ అందరికీ హాయిగా, సంతోషంగా గడుస్తుంది.

తెలంగాణ నేల, సంకల్పం వెనుక పల్లె బతుకు

వానకాలం ముగిసిపోయి, పొలాల్లో పైరు కొత్తగా ఎదుగుతున్న సమయంలోనే బతుకమ్మ పండుగ పల్లెల్లోకి అడుగుపెడుతుంది. అందుకే ఇక్కడ సంకల్పం అంటే ఏదో పూజ గదికే పరిమితమైనది కాదు; మన వ్యవసాయం, చెరువుల నీరు, పాడి పశువుల పోషణ, ఊరి అంగడి, ఇంట్లో చేసే పనులన్నింటితోనూ ముడిపడి ఉంటుంది. తెల్లారగానే చేలల్లోకి వెళ్లి పూలు కోసుకొచ్చే చిన్నారి నుంచి, వంటింట్లో ప్రసాదం చేసే తల్లి దాకా, బయట పనులన్నీ ముగించుకుని వచ్చే ఇంటి సభ్యుల వరకు ప్రతి ఒక్కరి కష్టమూ తోడైతేనే బతుకమ్మ వేడుక పరిపూర్ణమవుతుంది.

📖 వెన్నముద్దల బతుకమ్మ: శ్రేయస్సు — బతుకమ్మ 2026

ఈ శ్రమే గనక ఎవరికీ కనిపించకపోతే, పండుగంటే కేవలం కళ్లకు కనిపించే రంగుల వేడుకలా మాత్రమే మిగిలిపోతుంది. అందుకే బతుకమ్మ పండుగలో ఆడపడుచులు వెచ్చించే సమయాన్ని, వాళ్ల ఒంటి కష్టాన్ని, వాళ్లు తీసుకునే నిర్ణయాలను గుర్తించడమే మన నిజమైన సంకల్పం కావాలి. పండుగ రోజు పనులను కేవలం ఆడవాళ్ల మీదే వదిలేయకుండా ఇంట్లో అందరం సమానంగా పంచుకోవడం ద్వారా మన కుటుంబంలో ఒక మంచి, ఆరోగ్యకరమైన మార్పు మొదలవుతుంది.

చెరువుకు భారమవ్వకుండా, పర్యావరణాన్ని కాపాడుకునేలా

తోటల్లోనూ గట్లపైనా సహజంగా పూసే పూలను మాత్రమే వాడుతూ, ప్లాస్టిక్ అలంకరణలను పూర్తిగా పక్కన పెట్టడం చాలా ముఖ్యం. రసాయన రంగులు కలపకుండా చూసుకోవాలి, అలాగే నిమజ్జనం చేసిన తర్వాత ఆ పూలన్నీ చెరువుల్లోనో వాగుల్లోనో పేరుకుపోయి నీరు పాడవకుండా జాగ్రత్తపడాలి. మనం బతుకమ్మను నిమజ్జనం చేసేటప్పుడు మన ఊరి చెరువు సామర్థ్యాన్ని దృష్టిలో పెట్టుకుని, స్థానిక పంచాయతీ లేదా మున్సిపాలిటీ అధికారులు ఇచ్చే సూచనలకు కట్టుబడి నడుచుకోవాలి.

బతుకమ్మ పూలు నీటిలో వేస్తే చెరువు నీరంతా దానంతటదే శుద్ధి అయిపోతుందని గుడ్డిగా ఎలాంటి శాస్త్రీయ హామీలూ ఇవ్వలేం. పూలు సహజమైనవే అయినప్పటికీ, వాటితో పాటు నూనెలు, ప్లాస్టిక్ కాగితాలు, రసాయన రంగులు, థర్మాకోల్ ముక్కలు కలిపి నీటిలో వేస్తే జలవనరులకు తీరని ముప్పు వాటిల్లుతుంది. అందుకే పండుగ ముగిసిన తర్వాత ఆ పూలను ఎరువుగా మార్చుకోవడం గానీ, లేదా స్థానిక నిబంధనల ప్రకారం సేకరించి పారబోయడం గానీ మనకూ ప్రకృతికీ ఎంతో శ్రేయస్కరం.

నేటి కుటుంబానికి ఈ వేడుక ఇచ్చే సందేశం

మనం ఏ పని తలపెట్టినా శ్రద్ధతో, నిండు మనసుతో మొదలుపెడితేనే దానికి ఒక స్థిరత్వం వస్తుంది. ఈ ఒక్క మాటను మన ఇంట్లో ఒక మంచి నిర్ణయంగా మార్చుకోవచ్చు. ఇంట్లోని పెద్దల మాటలను ఓపిగ్గా వినడం, పిల్లలకు మన నేలమీద పూసే పూల పేర్లు చెప్పడం, పనులన్నీ ఒకరిపైనే రుద్దకుండా కలిసి చేసుకోవడం, పెరట్లో ఒక చిన్న మొక్క నాటడం, తిండిని వృథా చేయకుండా చూసుకోవడం లాంటి చిన్న చిన్న అలవాట్లే పండుగను మన నిత్య జీవితంతో ముడిపెడతాయి.

ఆచారాలు అనేవి ఎదుటివారిని శాసించడానికో లేక నియంత్రించడానికో కాకుండా, మన మధ్య ఉన్న ప్రేమానుబంధాలను మరింత పెంచుకోవడానికే ఏర్పడ్డాయి. పక్కింట్లో పద్ధతి మనకంటే కాస్త భిన్నంగా ఉన్నా దాన్ని సహృదయంతో ఆదరించాలి. బతుకమ్మ ఇచ్చే అసలైన శక్తి నలుగురం కలిసికట్టుగా ఉండటంలోనే కనిపిస్తుంది; ఆ కలయిక కలకాలం నిలబడాలంటే మనలో వినయం, అందరి పట్ల సమానత్వం, ఆడబిడ్డల భద్రత, పర్యావరణం పట్ల బాధ్యత అన్నీ చేతులు కలపాలి.

మొదటి పువ్వు పరిచే ముందు, ఒక చిన్న ఆలోచన

ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ తొలి రోజే కదా అని ఎంతో ఆర్భాటంగా, పెద్ద ఎత్తున అమరికలు చేయాల్సిన పనేమీ లేదు. అటక మీద ఉన్న ఇత్తడి తాంబాళాన్ని తీసి, తెచ్చిన కాసిన్ని పూలను ముందు వేసుకుని, ఎవరు ఏ పని చేసుకోవాలో మాట్లాడుకునే ఆ క్షణమే పండుగకు నిజమైన ఆరంభం. తొమ్మిది రోజుల పాటు ఎలాంటి అలసట లేకుండా కొనసాగించగలిగే రీతిలోనే బతుకమ్మను పేర్చుకోవడం ఎంతో ఆచరణాత్మకమైన సంకల్పం. మొదటి రోజే విపరీతంగా ఖర్చుపెట్టి ఆ తర్వాత డీలా పడిపోవడం కంటే, ప్రతి సాయంత్రం కుటుంబమంతా కలిసి గడిపే క్షణాలకే అసలైన విలువ ఇవ్వాలి. ఇక్కడ సంకల్పం అనేది మన జీవన విధానాన్ని సుసంపన్నం చేసుకునే ఆలోచన మాత్రమే తప్ప, ఏదో శాస్త్ర గ్రంథం చెప్పిన కఠినమైన నియమ ఫలితమని భ్రమపడాల్సిన పనిలేదు.

తొలిరోజున నైవేద్యంగా నువ్వులు, బియ్యప్పిండి లేదా నూకల మిశ్రమాన్ని ప్రసాదంగా పెట్టే ఆచారం మన ఇళ్లలో కనిపిస్తుంది. ఆ పదార్థాలను సిద్ధం చేసేటప్పుడు ఇంటి పెద్దలు తమ అనుభవాన్ని బట్టి చెప్పే చిన్న చిన్న సలహాలను వినడం ఎంతో మంచిది. నువ్వుల్లో మట్టి రాళ్లు లేకుండా శుభ్రం చేసుకోవడం, కావలసినంత బియ్యప్పిండిని కొలుచుకోవడం, పంచిపెట్టేందుకు వీలుగా చిన్న చిన్న భాగాలుగా సిద్ధం చేసుకోవడం మన ఆడవాళ్లకు తెలిసిన సహజమైన పద్ధతి. అయితే ఇది అందరూ గుడ్డిగా పాటించాల్సిన నిర్బంధ కొలతలేమీ కావు. పైగా ఈ పండుగ పేరులో ‘ఎంగిలి’ అని ఉంది కదా అని మనం తిన్న ఎంగిలి మెతుకులను సమర్పించాలనుకోవడం ఎంతమాత్రం సరికాదు; ఎంతో పరిశుభ్రంగా సిద్ధం చేసిన పదార్థాలనే నైవేద్యంగా ఉంచాలి.

RECOMMENDED BOOK

మాయా ప్రపంచం అంతర్యామి పిలుపు తెలుగు పుస్తకం by A. Ravinder

మాయా ప్రపంచం అంతర్యామి పిలుపు తెలుగు పుస్తకం By A. Ravinder

మన చుట్టూ కనిపించే ప్రపంచం నిజమా? లేక ఇది ఒక మాయా Simulation మాత్రమేనా?

యోగవాశిష్టం మాయా సిద్ధాంతాన్ని తెలుగులో వివరించే ఆధ్యాత్మిక పుస్తకం. జీవితం, ప్రపంచం, అంతర్యామి స్వరూపం గురించి లోతైన అన్వేషణతో పాటు, మనస్సు మరియు మాయ యొక్క లోతైన తత్త్వాన్ని సరళమైన భాషలో వివరిస్తుంది. సాధకులు తమ ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణంలో ఆచరణాత్మక సందేశాన్ని పొందుతారు. ఈ పుస్తకం ప్రింట్ వర్షన్, మరియు ఈబుక్ ఇన్‌స్టాంట్ రీడ్ వర్షన్‌లలో లభ్యమవుతుంది.

📖 Printed Book📱 Ebook

పెద్దల స్మరణ నుంచి, పూల కొలువు వైపు

బతుకమ్మ మొదటిరోజు మహాలయ అమావాస్య నాడే వస్తుంది కాబట్టి, ఒకే ఇంట్లో ఉదయం పూట పెద్దలను తలుచుకోవడం, సాయంత్రానికి బతుకమ్మ ఆట మొదలవడం పక్కపక్కనే జరుగుతాయి. కానీ ఈ రెండూ ఒకే రకమైన కర్మకాండలు కావని మనం గుర్తుంచుకోవాలి. పూర్వీకులను స్మరించుకోవడం అనేది కుటుంబ ధర్మానికి సంబంధించిన ఆచారమైతే, గౌరమ్మను పూలతో కొలవడం అనేది మన నేల సంబరం. ఈ చిన్న తేడాను తెలుసుకుంటే ఒకదాని నియమాలను మరొకదానితో కలపకుండా పద్ధతిగా చేసుకోగలుగుతాం. అటు పెద్దల జ్ఞాపకాలు, ఇటు ముంగిట్లో చిన్నారుల కేరింతలు ఒకే సాయంత్రంలో పెనవేసుకోవడం మన కుటుంబాల్లో కనిపించే అపురూపమైన దృశ్యం.

తాంబాళంలో పూలు పేర్చేటప్పుడు కింద మొదటి వరుసను కాస్త వెడల్పుగా పరుస్తూ, పైపైకి వెళ్లేకొద్దీ వలయాన్ని చిన్నదిగా కుదించుకుంటూ వస్తే బతుకమ్మ ఎక్కడా ఒరిగిపోకుండా నిటారుగా నిలబడుతుంది. అలాగే బతుకమ్మను వాకిట్లోకి మోసుకెళ్లే ముందే దాని బరువు ఎంత ఉందో చూసుకోవడం మంచిది. చిన్న పిల్లల చేతుల్లోకి మరీ పెద్ద బతుకమ్మలను పెట్టేయకుండా, వాళ్లు సులువుగా మోయగలిగే చిన్న సైజు బతుకమ్మను చేసివ్వాలి. బతుకమ్మ చిన్నదైనంత మాత్రాన వేడుకలో పిల్లలకు కలిగే ఉత్సాహం ఏమీ తగ్గదు కదా! మొదటిరోజే ఇలాంటి చిన్న మెలకువలు నేర్చుకుంటే, రాబోయే రోజుల పూల పనంతా మరింత తేలిగ్గా సాగిపోతుంది.

ఇంట్లో మనం మొదలుపెట్టే చిన్న ఆచరణ

ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ నాడు పూజ మొదలుపెట్టే ముందు, ఇంట్లోని వాళ్లంతా కూర్చుని మనం తీసుకునే సంకల్పం మన జీవితాల్లో ఎలా తోడ్పడుతుందో కాసేపు సరదాగా మాట్లాడుకోవచ్చు. ఒకరు పూలు సిద్ధం చేస్తే, మరొకరు నైవేద్యం సర్దడం, పిల్లల చేత ఆ పూల పేర్లను గానీ లేదా పాటల భావాలను గానీ కాగితంపై రాయిస్తే బాగుంటుంది. ఇలాంటి చిన్న చిన్న పనుల్లో ఇంట్లో ప్రతి ఒక్కరినీ చేర్చుకోవడం వల్ల, పండుగంటే ఎవరో చేస్తుంటే చూసేది కాకుండా అందరూ కలిసి జరుపుకునే మన పండుగగా మారుతుంది.

కొన్ని కారణాల వల్ల పూర్తి ఆచారాలను పాటించలేని వారున్నా సరే, తమకు వీలైన రీతిలో వేడుకలో పాలుపంచుకోవచ్చు. ఇంట్లో ఒక చిన్న ప్రమిదలో దీపం వెలిగించినా, పెద్దలు చెప్పే పాత జ్ఞాపకాలను ప్రేమగా విన్నా, పక్కింటి వాళ్లతో ప్రసాదం పంచుకోవడాన్ని అలవాటు చేసుకున్నా, వేడుక అయ్యాక ముంగిలిని శుభ్రం చేసినా భక్తికి భంగం కలగదు. ఆరోగ్యం సహకరించని వాళ్లు గానీ, వ్యక్తిగత పరిస్థితులు అనుకూలించని వాళ్లు గానీ తమ శరీరానికి సరిపడని ఉపవాసాలు ఉండటం, గంటల తరబడి నిలబడటం, జనాల గుంపుల్లో పాల్గొనడం వంటి పనులను బలవంతంగా చేయకూడదు.

భావాల పట్టిక

అంశంఈ రోజులో కనిపించే భావం
పూలుతంగేడు, గునుగు, గుమ్మడి పువ్వు, స్థానిక కాలానుగుణ పూలు
నైవేద్యంనువ్వులు, బియ్యం, పప్పు వంటి సరళమైన పదార్థాలతో చేసే ప్రారంభ నైవేద్యం
జీవన భావంసంకల్పం
ఆచరణఏ పని అయినా శ్రద్ధతో మొదలుపెడితేనే దానికి నిలకడ వస్తుంది.

ఇంకా చదవండి

📖 బతుకమ్మలో జీవన తత్వం — ప్రధాన మార్గదర్శిని

📖 అటుకుల బతుకమ్మ

📖 ముద్దపప్పు బతుకమ్మ

📖 నానబియ్యం బతుకమ్మ

📖 వేపకాయల బతుకమ్మ: ప్రకృతి — బతుకమ్మ 2026

ముగింపు

ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ మనకు చెప్పే సంకల్పం ఏదో పండుగ నాటి ఒక్క రోజు మాటగా మిగిలిపోకూడదు, మన నిత్య జీవన విధానంగా మారాలి. పూల మొక్కలకు హాని కలగకుండా గౌరవంగా పూలను సేకరించుకుని, పాటలోని అంతరార్థాన్ని తెలుసుకుంటూ పాడుకుని, చేసిన నైవేద్యం పంచుకోవడాన్ని బాధ్యతగా భావించి, నిమజ్జనం తర్వాత మన చెరువులను, ప్రకృతిని కంటికి రెప్పలా కాపాడుకున్నప్పుడే మన బతుకమ్మ సంప్రదాయం నేటి తరంలోనూ సజీవంగా శ్వాసిస్తుంది.


తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

ఎంగిలిపూల బతుకమ్మ 2026లో ఎప్పుడు వస్తుంది?

2026 క్రమంలో ఎంగిలిపూల బతుకమ్మకు సంబంధించిన తేదీని స్థానిక పంచాంగంతో మరోసారి ధృవీకరించాలి. ఈ సిరీస్‌లో ఇచ్చిన తేదీ సాధారణ ప్రచురణ మార్గదర్శకం మాత్రమే.

ఎంగిలిపూల బతుకమ్మలో ఏ నైవేద్యం చేస్తారు?

నువ్వులు, బియ్యం, పప్పు వంటి సరళమైన పదార్థాలతో చేసే ప్రారంభ నైవేద్యంగా అనేక కుటుంబాలు చేస్తారు. ప్రాంతం, కుటుంబ ఆచారం, అందుబాటులోని పదార్థాల ఆధారంగా మార్పు సహజం.

బతుకమ్మలో ఒకే పూల క్రమం తప్పనిసరిగా ఉందా?

లేదు. స్థానికంగా లభించే కాలానుగుణ పూలు, కుటుంబ పద్ధతి, ఆలయ లేదా గ్రామ ఆచారం ఆధారంగా అమరిక మారవచ్చు.

బతుకమ్మ పూలు నీటిని శుద్ధి చేస్తాయా?

అది సంప్రదాయంగా వినిపించే వివరణ. సాధారణ శాస్త్రీయ హామీగా చెప్పలేం. నిమజ్జనానికి సహజ పూలు, ప్లాస్టిక్ రహిత పద్ధతి, నీటి వనరుల రక్షణ ముఖ్యం.

పిల్లలు ఎలా పాల్గొనాలి?

పాట అర్థం చెప్పడం, పూలను వేరు చేయడం, పెద్దలను వినడం, నైవేద్యం పంచడం, నిమజ్జనం తర్వాత పరిసరాలను శుభ్రం చేయడం ద్వారా పాల్గొనవచ్చు.

ప్రాంతీయ తేడాలను ఎలా గౌరవించాలి?

ఒక గ్రామం లేదా కుటుంబ పద్ధతిని మొత్తం తెలంగాణకు ఒకే నియమంగా చెప్పకుండా, అది ఏ ప్రాంతపు సంప్రదాయమో స్పష్టంగా చెప్పాలి.

మూలాలు

ఈ వ్యాసంలోని తేదీ, సాధారణ పండుగ నేపథ్యానికి తెలంగాణ ప్రభుత్వ అధికారిక క్యాలెండర్, హైదరాబాద్ జిల్లా అధికారిక బతుకమ్మ పేజీ, తెలంగాణ టూరిజం పేజీలను సూచికలుగా ఉపయోగించాం. కుటుంబ మరియు ప్రాంతీయ ఆచారాలు మారవచ్చని గుర్తించాలి.

తెలంగాణ 2026 అధికారిక క్యాలెండర్

హైదరాబాద్ జిల్లా — బతుకమ్మ

తెలంగాణ టూరిజం — పండుగలు

Share your love
A. Ravinder, RamthaMedia
A. Ravinder, RamthaMedia

A. Ravinder is the founder, chief editor and publisher of RamthaMedia.in, based in Hyderabad, India. He holds an M.A. in Economics and has spent decades studying thousands of ancient scriptures, religious texts and philosophical works, and is a lifelong meditation practitioner. Through years of work as a tour operator he has travelled across India visiting temples and pilgrimage sites. He has written thousands of articles and several books on spirituality and Hindu tradition.

Articles: 589