రామ సభా ప్రవేశం మరియు శ్రీరాముని తీవ్ర వైరాగ్యం * యోగవాశిస్టం – వైరాగ్య ప్రకరణం – 5

అయోధ్యా నగరంలోని ఆ మహాసభ లోని రామ సభా ప్రవేశం చూడటానికి రెండు కళ్లు చాలవు అన్నట్లుగా ఉంది. ఎక్కడెక్కడి నుంచో వచ్చిన గొప్ప గొప్ప మహర్షులు పండితులు మంత్రులు అందరూ ఆ సభలో కూర్చుని ఉన్నారు. సభ మొత్తం చాలా ప్రశాంతంగా ఉంది. కానీ ఆ సభను పాలిస్తున్న దశరథ మహారాజు మనసులో మాత్రం పెద్ద తుఫాను రేగుతోంది. తన ప్రాణానికి ప్రాణమైన కొడుకు శ్రీరాముడు రోజురోజుకూ ఎందుకో వింతగా ప్రవర్తిస్తున్నాడు అన్న బాధ ఆ తండ్రిని లోపల కుదిపేస్తోంది. యోగ వాసిష్ఠం అనే ఈ గొప్ప ఆధ్యాత్మిక ప్రయాణంలో అసలు కథ ఇక్కడి నుంచే ఎలా మొదలైందో ఇప్పుడు చాలా సులభంగా వివరంగా తెలుసుకుందాం.

📚 యోగ వాశిష్టం — పూర్తి పరిచయం & అన్ని ఎపిసోడ్‌లు

అయోధ్య మహాసభలో నెలకొన్న నిశ్శబ్దం మరియు తండ్రి ఆవేదన

మహాసభలో సింహాసనం మీద కూర్చున్న దశరథ మహారాజు ఆలోచనలన్నీ తన కొడుకు రాముడి చుట్టూనే తిరుగుతున్నాయి. రాముడికి ఎప్పుడూ తోడుగా ఉండే ఒక ముఖ్యమైన సేవకుడిని రాజు సభలోకి పిలిపించాడు. ఆ సేవకుడు భయం భయంగా సభలోకి వచ్చి రాజు ముందు నిలబడ్డాడు. “ఓయీ! మన రాముడు ఇప్పుడు ఎలా ఉన్నాడు? లోపల అతని పరిస్థితి ఏంటి?” అని రాజు ఎంతో ఆదుర్దాగా అడిగాడు. “తన మనసులో ఉన్న విచారాలన్నీ వదిలేసి మళ్లీ మామూలుగా అందరిలాగా ఉత్సాహంగా ఉంటున్నాడా లేదా?” అని రాజు ఎంతో ఆశగా ప్రశ్నించాడు. రాజు అడిగిన ఈ ప్రశ్న వినగానే సభలో ఉన్న వాళ్లందరూ కూడా ఆ సేవకుడు ఏం చెబుతాడా అని ఎంతో ఆసక్తిగా వినడం మొదలుపెట్టారు.

కన్నీళ్లతో అసలు నిజం చెప్పిన సేవకుడు

రాజు అడిగిన దానికి ఆ సేవకుడు గొంతు వణుకుతుండగా ఎంతో బాధతో అసలు విషయం చెప్పడం మొదలుపెట్టాడు. “మహారాజా! మన రాముడు తీర్థయాత్రలకు వెళ్లి వచ్చినప్పటి నుంచి పూర్తిగా మారిపోయాడు, అసలు ఆయన వేరే లోకంలో ఉన్నట్లుగా ప్రవర్తిస్తున్నాడు” అని సేవకుడు అన్నాడు. ఆ రాకుమారుడి రోజువారీ జీవితం ఎంత ఘోరంగా తయారైందో సేవకుడు పూసగుచ్చినట్లు చెప్పాడు.

• “మహారాజా మేమంతా వెళ్లి ఆయన కాళ్లు పట్టుకుని ఎంతో బతిమాలితే తప్ప ఆయన స్నానానికి లేవడం లేదు భోజనానికి రావడం లేదు” అని సేవకుడు కన్నీళ్లు పెట్టుకున్నాడు.
• “ఇంతకు ముందు మాతో ఎంతో సరదాగా ఉండే రాముడు ఇప్పుడు మాతో కనీసం ఒక్క మాట కూడా మాట్లాడటం మానేశాడు” అని తెలిపాడు.
• “ఎవరితోనూ కలవకుండా ఎప్పుడూ ఒంటరిగా ఒక మూల కూర్చుని తీవ్రంగా ఏదో ఆలోచిస్తుంటాడు” అని అన్నాడు.
• “ఆయన చేతలు చూస్తుంటే అసలు తానొక రాకుమారుడిని అన్న విషయమే ఆయన మర్చిపోయినట్లు అనిపిస్తోంది” అని వాపోయాడు.
• “చాలా సంతోషం కలిగించే విషయాలు చెప్పినా ఆయన పట్టించుకోడు అలాగని గుండెలు బద్దలయ్యే బాధ కలిగించే వార్తలు విన్నా కూడా ఆయన ముఖంలో ఏమాత్రం మార్పు ఉండదు” అని వివరించాడు.
• “ఎవరి మీద కోపం చూపించడు ఎవరి మీదా ఇష్టం చూపించడు అసలు ఏ కోరికా లేని వాడిలా మారిపోయాడు” అని సేవకుడు చెప్పాడు.
• “రామచంద్రా ఏమిటిది ఇలా ఎందుకు ఉంటున్నారు అని ఎవరైనా అడిగితే ఆయన నోటి నుంచి మాట రాదు కేవలం మౌనంగానే ఉంటున్నాడు” అని సేవకుడు బాధపడ్డాడు.

రామునిలో మొదలైన విచిత్రమైన తాత్విక ఆలోచనలు

కేవలం మౌనంగా ఉండటమే కాదు రాముడు తనలో తాను ఏమనుకుంటున్నాడో కూడా సేవకుడు సభలో అందరికీ వివరించాడు. రాముడు అడుగుతున్న ప్రశ్నలు వింటుంటే పండితులకు కూడా మతిపోతోంది అని సేవకుడు అన్నాడు.

• “ఈ డబ్బులు ఈ నగలు ఈ సంపదల వల్ల అసలు మనిషికి లాభం ఏంటి?” అని రాముడు ప్రశ్నించుకుంటున్నాడని అన్నాడు.
• “ఈ భూమి మీద పుట్టిన తర్వాత కష్టాలు రాని వాళ్లు ఎవరున్నారు?” అని బాధపడుతున్నాడని చెప్పాడు.
• “ఈ పెద్ద పెద్ద కోటలు ఈ సేవకులు ఈ రాజ్యాలు ఇవన్నీ మనిషిని చావు నుంచి కాపాడగలవా?” అని రాముడు అంటున్నాడని తెలిపాడు.
• “అసలు మనిషికి కోరికలు ఎందుకు ఉండాలి ఒకవేళ ఆ కోరిక తీరినా అందులో వచ్చే గొప్పదనం ఏముంది ఇదంతా వట్టి శూన్యమే కదా” అని రాముడు అంటున్నాడని సేవకుడు వివరించాడు.

లోకం తీరును చూసి జాలి పడుతున్న రాముడు

శ్రీరాముడు ఆడవారితో ఎలా మాట్లాడుతున్నాడో సేవకుడు చెప్పాడు. ఎవరైనా ఆడవాళ్లు ఆయనకు కనిపిస్తే “అమ్మలారా! మీరంతా ఒకరోజు ఈ కాలగర్భంలో కలిసిపోయే వారే అన్న నిజం మీకు తెలుసా?” అని రాముడు అడుగుతున్నాడని సేవకుడు చెప్పాడు. “ఎలాగూ చనిపోయే ఈ శరీరం కోసం అలంకారాలు ఎందుకు అసలైన మోక్షం కోసం ప్రయత్నించకుండా ఎందుకు బతుకుతున్నారు మీరు?” అని రాముడు వారిని నిలదీస్తున్నాడని తెలిపాడు.

ఆయన మాటలు విని భయపడిన సేవకులు ఆయనకు నచ్చజెప్పడానికి ప్రయత్నించారు. “రామచంద్రా మీరు రేపు ఈ రాజ్యానికి రాజు కాబోయే వారు కదా మీరు ఇలా సన్యాసిలాగా మాట్లాడటం కరెక్టేనా కొంచెం ఆలోచించండి” అని సేవకులు అడిగారు. అలా అడిగినప్పుడు రాముడు దానికి బదులు ఇవ్వకుండా కేవలం వాళ్ల వంక చూసి పకపక నవ్వుతాడని సేవకుడు అన్నాడు. ఒక్కోసారి సేవకులు ఎంత మొత్తుకుంటున్నా ఆయన అసలు పట్టించుకోకుండా తన లోకంలో తాను ఉంటున్నాడని వాపోయాడు.

కల్పనల గురించి పాడుతున్న శ్లోకాలు

రాముని పరిస్థితి కేవలం మౌనానికే ఆగిపోలేదు. ఆయన ఎప్పుడూ వేదాంతానికి సంబంధించిన శ్లోకాలను పాడుతున్నాడని సేవకుడు తెలిపాడు. “ఇది సంపద ఇది ఆపద అని జనాలు అనుకుంటున్నారు కానీ ఇదంతా కేవలం ఒక కల్పన మాత్రమే కదా నిజం కాదు కదా” అని అర్థం వచ్చే పాటలు ఆయన గట్టిగా పాడుతున్నాడని వివరించాడు.

లోకంలో జనాలు ఎంత అజ్ఞానంలో బతుకుతున్నారో చూసి రాముడు చాలా బాధపడుతున్నాడని తెలిపాడు. ఒకసారి రాముడు సేవకుడిని దగ్గరికి పిలిచి “ఏమయ్యా జనాలంతా అయ్యో నా బతుకు ఇలా అయిపోయిందే ఇంక నాకు దిక్కెవరు అని ఏడ్చే రోజు వచ్చేవరకు ఈ లోకం మీద మోజు పడుతూనే ఉంటారు కానీ వాళ్లకి ముందే ఎందుకు జ్ఞానం రావడం లేదు దీనికి కారణం ఏమైనా నీకు తెలుసా?” అని ప్రశ్నించాడని తెలిపాడు. అలా అడిగితే తానెలా సమాధానం చెప్పగలనని సేవకుడు సభలో నిస్సహాయంగా అన్నాడు.

రాజకీయాలు అంటే రాముడికి ఎంత విరక్తి పుట్టిందో కూడా సేవకుడు ప్రస్తావించాడు. సేవకులలో ఎవరైనా రాజకీయాల గురించి లేదా రాజ్యాల గురించి మాట్లాడితే రాముడు ఆ మాటలకు ఏమాత్రం విలువ ఇవ్వడని చెప్పాడు.

ఆయన ఆలోచనలు ఎంత లోతుగా వెళ్లాయంటే ఆయన పుస్తకాల మీద రాసుకుంటున్న కొన్ని విషయాలను సేవకుడు సభకు చెప్పాడు. “ఇదంతా చూస్తుంటే చాలా చమత్కారంగా ఉందే మన కంటికి కనిపిస్తున్న ఈ ప్రపంచం అసలు వాస్తవం కాదు” అని రాముడు ఒకచోట రాశాడని తెలిపాడు. “కేవలం స్థూలమైన బుద్ధికి మాత్రమే నేను నాది అనే అహంకారం కనిపిస్తుంది అది కూడా నిజం కాదు అలాంటప్పుడు మనిషికి ఈ దుఃఖం అంతా ఎక్కడి నుంచి వస్తోంది?” అని రాసి దాని గురించే గంటల తరబడి ఆలోచిస్తూ ఉంటాడని ఆశ్చర్యంగా వివరించాడు.

రాముని దృష్టిలో ఈ ప్రపంచం ఎలా ఉందో సేవకుడు చాలా సులభంగా వర్ణించాడు.

• రాముని కళ్ళకు బంధువులు అనే వాళ్లే లేరని చెప్పాడు.
• ఆయనకు స్నేహితులు శత్రువులు ఉన్నట్లే తమకు కనిపించటం లేదన్నాడు.
• రాజ్యాలు కష్టాలు సుఖాలు ఇవన్నీ ఆయనకు అసలు పట్టినట్లే లేవని వివరించాడు.

కానీ ఇదంతా చూసి రాముడికి ఏదో పిచ్చి పట్టిందని అనుకోవద్దని సేవకుడు సభలో ఉన్న వాళ్ళందరికీ ఖచ్చితంగా చెప్పాడు. ఆయన మూఢుడు మాత్రం కాదు చాలా తెలివైనవాడని అన్నాడు. అలాగని ఆయనకు పూర్తిగా జ్ఞానం వచ్చి ముక్తుడు అయిపోయాడా అంటే అదీ కాదని తన అనుమానాన్ని వెలిబుచ్చాడు. ఎందుకంటే ఆయనలో బతకాలన్న ఆశ లేదు దేని కోసమో ప్రయత్నం చేసే తత్వం లేదు అలాగని ఆయన ముఖంలో పూర్తి శాంతి కూడా కనబడటం లేదని వివరించాడు.

📖 శ్రీరాముని వైరాగ్యం జీవిత సత్యాల అన్వేషణ * యోగవాశిస్టం – వైరాగ్య ప్రకరణం – 6

రాజభవనం ఒక మాయల మరాఠీలా కనిపిస్తోంది

రాముని వైరాగ్యం ఎంతలా పెరిగిపోయిందో సేవకుడు మరిన్ని ఉదాహరణలతో చెప్పాడు. “ఈ డబ్బుతో ఈ బంధువులతో ఈ రాజ్యాలతో ఈ నా నాటకాలతో నాకేం పని నేను ఖచ్చితంగా ఇలాగే ఒక మూల కూర్చుని ప్రాణాలు వదిలేస్తాను” అని రాముడు తనలో తాను గొణుక్కుంటున్నాడని ఆ మాటలు వింటుంటే తమకు కన్నీళ్లు వస్తున్నాయని సేవకుడు అన్నాడు. ఆ గొప్ప రాజభవనాన్ని అందులో ఉన్న వజ్ర వైడూర్యాలను చూసి మురిసిపోవాల్సింది పోయి రంగులు వేసుకుని కపట నాటకాలు ఆడే ఒక మాంత్రికురాలిని చూసినట్లుగా ఆయన ఆ భవనం వంక అసహ్యంగా చూస్తున్నాడని చెప్పాడు.

ఒకరోజు రాముడి దగ్గర జరిగిన ఒక వింత సంఘటనను సేవకుడు సభకు వివరించాడు. ఒకరోజు సేవకుడు ఒకతను పట్టు వస్త్రాలు తీసుకుని రాముడి దగ్గరికి వెళ్లి “యువరాజా దయచేసి ఈ రాజవస్త్రాలు వేసుకోండి” అని బతిమాలాడు. వెంటనే రాముడు అతనివైపు తిరిగి “ఓయీ మిత్రుడా నువ్వు తెచ్చిన ఈ అన్నం ఈ బట్టలు చాలా గొప్పవా ఏంటి నువ్వు అలా మాట్లాడుతున్నావు ఒక పక్క మన ఆయుష్షు నీళ్లలా కరిగిపోయి వేస్ట్ అయిపోతోంది గమనిస్తున్నావా ఎంత ప్రమాదంలో ఉన్నాం మనం” అని అడిగాడని తెలిపాడు. “అసలైన ఆనందాన్ని ఇచ్చే మోక్షం కోసం మనం ఏమైనా చేస్తున్నామా లేదు కదా అందుచేత ఈ పిచ్చి పనులన్నీ పక్కన పెట్టు అసలు ఈ జీవితం ఏంటి ఈ శరీరం ఎందుకు వస్తోంది కొంచెం ఆలోచించు” అని రాముడు అన్నాడని సేవకుడు ఆశ్చర్యంగా చెప్పాడు.

ఇంకోసారి ఒక బిచ్చగాడు వచ్చి రాముడిని డబ్బులు అడిగాడు. దానికి రాముడు “ఓయీ యాచకుడా నీకు డబ్బులు కావాలా సరే తీసుకో కానీ ఈ డబ్బే సర్వ అనర్థాలకు మూలం అని మాత్రం మర్చిపోకు డబ్బు వల్ల వచ్చే దోషాలను ఎప్పుడూ గమనిస్తూ ఉండు” అని వాడికి బుద్ధి చెప్పి తన దగ్గర ఉన్నదంతా వాడికి ఇచ్చేశాడని అన్నాడు.

“మహారాజా రాముడు చాలా ధైర్యం ఉన్నవాడు దానాలు చేయడంలో పరాక్రమంలో ఆయనకు ఆయనే సాటి మరి అలాంటప్పుడు ఆయన ఎందుకిలా చేస్తున్నాడో మాకు ఏమాత్రం అర్థం కావడం లేదు” అని సేవకుడు రాజు ముందు చేతులు కట్టుకున్నాడు. అది ఆయన ఆడుతున్న నాటకం కాదని ఆయన కళ్ళలో చాలా నిలకడ ప్రశాంతత ఎప్పుడూ కనిపిస్తూనే ఉన్నాయని చెప్పాడు. బయటి నుంచి ఒక చిన్న పురుగు కూడా ఆయన మనసులోకి వెళ్లడం లేదని అంటే బయటి విషయాలు ఏవీ ఆయన బుర్రలోకి వెళ్లడం లేదని అన్నాడు.

అయినా సరే ఆయనకి ఏదో తెలియని మాయ కమ్మేసిందని తమకు అనిపిస్తోందని సేవకుడు అన్నాడు. ఆయనకి పట్టిన ఈ మాయను వదిలించి ఆయన మనసును మార్చగలిగిన వారు ఎవరైనా ఉన్నారా అని అడిగాడు. ఎదురుగా ఉన్న వస్తువులను మనుషులను ఏమాత్రం పట్టించుకోని వాడికి మేమేం చెప్పగలం దీనికి మీరే ఏదో ఒక పరిష్కారం చూపించాలని సేవకుడు వేడుకున్నాడు.

సేవకుడి మాటలు విని మురిసిపోయిన విశ్వామిత్ర మహర్షి

సేవకుడు చెప్పిన మాటలు వింటుంటే కొడుకు పరిస్థితి తలచుకుని దశరథుడికి గుండె తరుక్కుపోతోంది కానీ సభలో ఉన్న మహా తపస్వి విశ్వామిత్ర మహర్షి కళ్లలో మాత్రం ఆనందం ఆశ్చర్యం కొట్టొచ్చినట్లు కనిపించాయి. సేవకుడు చెబుతున్న ప్రతి మాటా ఆ మహర్షికి ఎంతో సంతోషాన్నిచ్చింది. ఒక మనిషికి అసలైన జ్ఞానం రావడానికి ముందు జరిగే మార్పు ఇది అని ఆయనకు అర్థమైపోయింది.

వెంటనే విశ్వామిత్రుడు ఆ సేవకుడితో “ఓ సేవకుడా నువ్వు చాలా చక్కగా చెప్పావు నువ్వు చెప్పినదంతా వింటుంటే నాకు ఎంతో ఆనందం కలుగుతోంది” అని అన్నాడు. “నువ్వు వెళ్ళి వెంటనే శ్రీరాముడిని ఇక్కడికి తీసుకురా తండ్రి ఆజ్ఞను మా మాటను శ్రీరాముడు ఎప్పటికీ కాదనడు” అని ఆజ్ఞాపించాడు. ఆ సేవకుడు వెంటనే రాముని తీసుకురావడానికి అంతఃపురం వైపు పరుగులు తీశాడు.

తర్వాత విశ్వామిత్రుడు సభలో వారందరి వైపు తిరిగి ఇలా అన్నాడు. “సభలో ఉన్న వారందరూ వినండి మన రాముడికి వచ్చిన ఈ మార్పు వైరాగ్యంతో కూడుకున్నది అని మీకు అనిపించడం లేదా” అని అడిగాడు. రాముడికి వచ్చిన ఈ మార్పు ఆస్తులు పోయాయనో కష్టాల వల్లో రోగాల వల్లో లేదా కోరికలు తీరలేదనో రాలేదని తేల్చి చెప్పాడు. ఇది కేవలం జ్ఞానం వల్ల వివేకం వల్ల కలిగిన గొప్ప వైరాగ్యం అని ఆయన సంతోషంగా అన్నాడు. అంత చిన్న వయసులో అన్ని భోగాలు ఉన్నా కూడా ఇంత గొప్పగా లోతుగా ఆలోచించడం మనం సంతోషించాల్సిన విషయం అని మహర్షి అందరికీ అర్థమయ్యేలా మెచ్చుకున్నాడు.

దశరథుడికి గుండె ధైర్యం చెప్పిన మహర్షి

ఆ తర్వాత భయంతో ఉన్న దశరథుడి వైపు తిరిగి ఎంతో ప్రేమగా ధైర్యం చెప్పాడు. “మహారాజా రాముడి గురించి మీరు అస్సలు దిగులు పడకండి” అని అన్నాడు. రాముని మనసంతా జ్ఞానంతో వైరాగ్యంతో నిండి ఉందని ఆయన వివరించాడు. కానీ తన బాధ్యత అంటే తాను రాజుగా చేయాల్సిన డ్యూటీ గురించి ఒక చిన్న అనుమానం మాత్రం ఆయనలో మిగిలిపోయిందని మహర్షి అన్నాడు. ఆ చిన్న అనుమానాన్ని తాము ఇప్పుడు మాటల ద్వారా తీర్చేస్తామని మాటిచ్చాడు.

ఆ అనుమానం తీరిపోతే శ్రీరాముడు కూడా మాలాగే మునిలాగా మోక్షంలో పూర్తి విశ్రాంతి పొందుతాడని చెప్పాడు. ఆత్మజ్ఞానం తెలుసుకున్న తర్వాత రాజ్యం ఏలడానికి ఎలాంటి ఇబ్బందీ ఉండదని జ్ఞానం వచ్చాక ఏ పనైనా చాలా ప్రశాంతంగా చేయొచ్చని మహర్షి అన్నాడు. తమ మాటలు వింటే రాముడిలో సాత్విక గుణం పెరుగుతుందని చెప్పాడు. ఈ లోకంలో ఏది ఎందుకు జరుగుతుందో ఆయనకు పూర్తిగా అర్థమవుతుందని భరోసా ఇచ్చాడు. జ్ఞానం వచ్చాక రాముడు సుఖాలు వచ్చినా కష్టాలు వచ్చినా ఒకేలా ఉంటాడని అప్పుడు గడ్డిపోచను రాయిని బంగారాన్ని ఒకేలా చూడగలిగే గొప్ప స్థితికి చేరుకుంటాడని మహర్షి ఎంతో అద్భుతంగా వివరించాడు.

సభలోకి అడుగుపెట్టిన వైరాగ్య మూర్తి శ్రీరాముడు

సరిగ్గా అప్పుడే సభలోకి పదహారేళ్ళ వయసున్న రాముడు తన సోదరులతో కలిసి అడుగుపెట్టాడు. అప్పటికి ఆయన వయస్సు చిన్నదే అయినా ఆయన ముఖం నిండు చందమామ లాగా ఎంతో తేజస్సుతో వెలిగిపోతోంది. ఆ వైరాగ్య మూర్తి సభలోకి రాగానే సభలో ఉన్న వాళ్లందరిలో ఎక్కడలేని ఉత్సాహం వచ్చింది. అందరూ ఒక్కసారిగా రామునికి జయం పలికారు.

లోపలికి వచ్చిన రాముడు ఎంత వైరాగ్యంలో ఉన్నా తన పద్ధతిని మర్చిపోలేదు. ఆయన ముందుగా సింహాసనం దగ్గరికి వెళ్లి తన తండ్రి పాదాలకు నమస్కరించాడు. తర్వాత సభలో ఉన్న ఋషులకు బ్రహ్మవేత్తలకు చిన్నప్పటి గురువులకు ఎంతో వినయంగా దండం పెట్టాడు. తనను గౌరవించిన రాజులకు అధికారులకు తిరిగి నమస్కారం చేశాడు.

రాజ సింహాసనాన్ని వదిలేసి నేల మీద కూర్చున్న రాకుమారుడు

తన ముద్దుల కొడుకును చూడగానే దశరథుడి ప్రాణాలు లేచివచ్చాయి. ఎంతో ప్రేమగా “నాయనా రామా లోపలికి రా ఇలా వచ్చి నీ కోసం వేసిన యువరాజు కుర్చీలో కూర్చో” అని పిలిచాడు. కానీ రాముడు తండ్రి అన్న మాటల్ని అసలు పట్టించుకోలేదు విననట్లే వదిలేశాడు. ఆయన మనసులో రాజభోగాల మీద ఆశ చచ్చిపోయింది కాబట్టి సింహాసనం వైపు వెళ్లకుండా నేరుగా సభ మధ్యలో నేల మీదే ప్రశాంతంగా కూర్చుండిపోయాడు. రాముడు అలా నేల మీద కూర్చోవడం చూసి ఒక సేవకుడు గబగబా పరుగెత్తుకొచ్చి ఒక కంబళి తెచ్చి ఆయన కింద పరిచాడు. ఆ కంబళి మీదే రాముడు ఎంతో ప్రశాంతంగా కూర్చున్నాడు.

తట్టుకోలేకపోయిన తండ్రి మనసు

నేల మీద అలా కూర్చున్న కొడుకును చూసి దశరథుడి గుండె పిండేసినట్లు అయింది. “కుమారా నువ్వు గురువైన వసిష్ఠుని దగ్గర చదువుకున్నావు ఎంతో జ్ఞానం ఉన్నవాడివి రేపు ఈ రాజ్యానికి రాజువు ఇలా ఏమీ తెలియని పిచ్చివాడిలా ఎందుకు ప్రవర్తిస్తున్నావు?” అని దశరథుడు మందలించాడు. “అసలు నీకు ఏ కష్టం వచ్చిందని ఈ దౌర్భాగ్యపు స్థితిలోకి వెళ్లావు?” అని దశరథుడి మనసు ఆక్రోశించింది. “నీ మనసును సంతోషపెట్టుకోవాలి కానీ ఇలా పిచ్చి పిచ్చి ఆలోచనలతో నిన్ను నువ్వే బాధపెట్టుకోవడం కరెక్టేనా?” అని అడిగాడు. “నీలాంటి తెలివైన వాళ్లు ఎప్పుడూ పెద్దలు గురువులు చెప్పిన దారిలోనే నడవాలి కదా” అని గుర్తుచేశాడు. “ఎవరికైనా వాళ్లు చేయాల్సిన పని చేయడమే పుణ్యం దాని వల్లే మంచి జరుగుతుంది ఇలా అనవసరంగా మనసును పాడుచేసుకోవడం వల్ల ఏంటి లాభం?” అని తండ్రిగా ఎంతో హితవు పలికాడు.

యోగ వాసిష్ఠం కథా ప్రవేశం, విశ్వామిత్రుని రాక- : యోగవాశిస్టం – వైరాగ్య ప్రకరణం – 4

📖 అనంత కాల స్వరూపం పై శ్రీరాముని వైరాగ్యం | *యోగవాశిష్ఠం- వైరాగ్య ప్రకరణం-15

ఎంతో ప్రేమగా రాముడిని పలకరించిన విశ్వామిత్రుడు

దశరథుడు తన కొడుకు మీద ప్రేమతో అలా అంటుంటే విశ్వామిత్రుడు మాత్రం రాముడి దగ్గరికి ఎంతో ఆప్యాయంగా వెళ్ళాడు. “రామచంద్రా నీకు అంతా మంచే జరుగుతుంది” అని ఆశీర్వదించాడు. ఆ తర్వాత రాముడి మనసులోని భారాన్ని దించేలా ఎంతో ప్రేమగా మాట్లాడాడు.

• “నీ మనసులో ఉన్న బాధ ఏంటో దాచకుండా మాకు చెప్పు” అని అడిగాడు.
• “నువ్వు ఇలా బాధపడటానికి కారణాలు ఏంటి?” అని ప్రశ్నించాడు.
• “నిన్ను ఏ విషయాలు కలవరపెడుతున్నాయి?” అని చాలా లాలనగా అడిగాడు.

“మేము ఉన్నాం కదా ఎలాంటి సంకోచం లేకుండా నీ మనసులో మాట మాకు చెప్పు” అని విశ్వామిత్రుడు ధైర్యం చెప్పాడు. “నీ అనుమానాలన్నీ మేము తీరుస్తాం నీ మనసులో బాధ అనేదే లేకుండా చేస్తాం” అని మాట ఇచ్చాడు. మనిషికి కష్టాలు ఎందుకు వస్తాయో కూడా ఆయన ఒక్క మాటలో తేల్చి చెప్పాడు. “మనిషికి సరైన ఆలోచన విచారణ లేకపోవడం వల్లే ఈ లోకంలో పడి ఇన్ని కష్టాలు పడుతున్నాడు నీ మనసులో ఏముందో మమ్మల్ని తెలుసుకోనివ్వు” అని రాముడిని మాట్లాడమని ప్రోత్సహించాడు.

మాట్లాడటానికి సిద్ధమైన శ్రీరామచంద్రుడు

విశ్వామిత్ర మహర్షి ఎంతో ప్రేమగా చెప్పిన మాటలన్నీ రాముడు చాలా శ్రద్ధగా విన్నాడు. మౌనంగా ఉన్న శ్రీరాముడు కొన్ని క్షణాల పాటు సభలో ఉన్న వాళ్లందరినీ ఒకసారి చూశాడు. ఆ సభలో ఉన్న గొప్ప గొప్ప మహర్షులను చూసి రాముడు తన మనసులో “ఆహా ఈ రోజు ఎంత మంచి రోజు ఇక్కడ ఇంతమంది గొప్ప మహర్షులు పండితులు ఉన్నారు నా అనుమానాలకు కచ్చితంగా వీళ్లు సరైన సమాధానం చెబుతారు” అని ఎంతో సంతోషించాడు.

తనకు సరైన గురువులు దొరికారని నమ్మిన ఆ వైరాగ్య మూర్తి అప్పటివరకు తన మనసులో దాచుకున్న బాధనంతా విశ్వామిత్రుడు అడిగిన ప్రశ్నలకు సమాధానంగా చెప్పడానికి సిద్ధమయ్యాడు. సరిగ్గా ఇక్కడి నుంచే యోగ వాసిష్ఠంలో వసిష్ఠుడికి రాముడికి మధ్య జరిగే అత్యంత అద్భుతమైన జ్ఞాన బోధ మొదలవుతుంది

శ్రీరాముడు – తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

దశరథుడు రాముడి గురించి సేవకుడిని ఏమి అడిగాడు?

తీర్థయాత్రల నుంచి తిరిగొచ్చాక రాముడు మామూలుగా ఉత్సాహంగా ఉంటున్నాడా, లేదా ఇంకా విచారంలోనే ఉన్నాడా అని దశరథుడు ఆదుర్దాగా అడిగాడు.

సేవకుడు రాముడి మార్పు గురించి సభలో ఏమి వివరించాడు?

రాముడు స్నానం, భోజనం చేయడం మానేశాడని, ఎవరితోనూ మాట్లాడకుండా ఒంటరిగా కూర్చుని ధనం, సంపదలు, రాజ్యాల వల్ల ప్రయోజనం ఏమిటని ప్రశ్నించుకుంటున్నాడని సేవకుడు కన్నీళ్లతో చెప్పాడు.

రాముడు స్త్రీలను చూసి ఏమని ప్రశ్నించేవాడు?

“మీరంతా ఒకరోజు కాలగర్భంలో కలిసిపోయేవారే, ఎలాగూ నశించే ఈ శరీరం కోసం అలంకారాలు ఎందుకు, మోక్షం కోసం ఎందుకు ప్రయత్నించరు” అని రాముడు వారిని నిలదీసేవాడు.

రాజవస్త్రాలు ఇచ్చినప్పుడు రాముడు ఏమన్నాడు?

మన ఆయుష్షు నీళ్లలా కరిగిపోతుండగా వస్త్రాలు, అన్నం గొప్పవి కాదని, మోక్షం కోసం ఏం చేస్తున్నామో ఆలోచించమని రాముడు సేవకుడిని అడిగాడు.

బిచ్చగాడికి రాముడు ఏమి బోధించి, ఏమి ఇచ్చాడు?

డబ్బే సర్వ అనర్థాలకు మూలమని బుద్ధి చెప్పి, తన దగ్గరున్నదంతా ఆ యాచకుడికి ఇచ్చేశాడు.

విశ్వామిత్రుడు రాముడి మార్పును ఎందుకు సంతోషంగా స్వీకరించాడు?

ఆ మార్పు ఆస్తి నష్టం, రోగం లేదా కోరికలు తీరకపోవడం వల్ల వచ్చింది కాదని, కేవలం జ్ఞానం వల్ల, వివేకం వల్ల కలిగిన గొప్ప వైరాగ్యమని గుర్తించి విశ్వామిత్రుడు సంతోషించాడు.

దశరథుడు కొడుకును ఎలా మందలించాడు?

గురువు వద్ద చదువుకున్న, రేపు రాజు కాబోయే నువ్వు ఇలా ఏమీ తెలియనివాడిలా ప్రవర్తించడం తగదని, పెద్దలు చెప్పిన దారిలో నడవాలని దశరథుడు హితవు పలికాడు.

శ్రీరాముడు సభలోకి ఎలా ప్రవేశించి, ఎక్కడ కూర్చున్నాడు?

తండ్రికి, ఋషులకు నమస్కరించి, తనకు వేసిన యువరాజు సింహాసనాన్ని కాదని, సభ మధ్యలో నేల మీద ప్రశాంతంగా కూర్చున్నాడు.

---

A. Ravinder — దశాబ్దాల గ్రంథ అధ్యయనం, ప్రచురిత తెలుగు రచయిత, దశాబ్ద పుణ్యక్షేత్ర యాత్రానుభవం, ధ్యాని, ఆధ్యాత్మిక సాధకుడు, సైంటిఫిక్‌గా ఆధ్యాత్మికతను తన రచనల ద్వారా వివరించే రచయిత.
ఈ అధ్యాయం మూల గ్రంథ ఆధారంగా RamthaMedia ఆధునిక తెలుగు సాహిత్య అనుసరణ.
మూలం: యోగ వాశిష్టం